[ad_1]
– Η «εκλογή» νέου ηγέτη ή θα βοηθήσει την τουρκοκυπριακή κοινότητα να βαδίσει σε έναν καινούργιο δρόμο ή θα την αποξενώσει ακόμη περισσότερο
Της
Ελένης Κωνσταντίνου
Ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες αντιμετωπίζει η τουρκοκυπριακή κοινότητα σε σχέση με την οικονομία. Ο υψηλός πληθωρισμός, η διασύνδεση με την τουρκική λίρα, οι πολιτικές που ακολουθεί η «κυβέρνηση» οδηγούν ένα πολύ μεγάλο μέρος της σε περαιτέρω φτωχοποίηση. Παράλληλα, το γεγονός ότι δεν έχουν γίνει ουσιαστικά βήματα σε σχέση με το Κυπριακό αφήνει τους Τουρκοκύπριους στον ίδιο παρονομαστή.
Δύο δημοσιογράφοι, η Emine Davut Yitmen και η Aysemden Akin, αναλύουν την πορεία της οικονομίας, τις πολιτικές εξελίξεις, αλλά και τι αναμένουν οι ίδιες από το 2025.
Emine Davut Yitmen: Μειωμένη η αγοραστική δύναμη των πολιτών
Όπως σημειώνει η Emine Davut Yitmen, ο πληθωρισμός έφτασε το 80%, έστω και αν τα επίσημα στοιχεία κάνουν λόγο για 60% και επηρέασε αρνητικά τη ζωή των ανθρώπων. «Υπάρχει σοβαρή δυσαρέσκεια στην κοινωνία γενικότερα. Οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, οι οικονομικές οργανώσεις και τα συνδικάτα αναλαμβάνουν συνεχώς δράση.
Ωστόσο, δεν ελήφθησαν μέτρα σχετικά με την κακή πορεία της οικονομίας. Η μη αντιμετώπιση των προβλημάτων σε βάθος μείωσε την αγοραστική δύναμη της κοινωνίας και έπληξε την εγχώρια παραγωγή. Οι κρίσεις που σημειώθηκαν στον τομέα της γεωργίας και της κτηνοτροφίας καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους δεν έληξαν. Μέχρι πρόσφατα, το βόρειο τμήμα της Κύπρου εξήγαγε πατάτες στην ΕΕ μέσω του κανονισμού της Πράσινης Γραμμής, αλλά ξαφνικά άρχισε να εισάγει πατάτες. Συνέβησαν περίεργα πράγματα, όπως το ότι οι εγχώριες πατάτες πωλούνται σε τιμές χρυσού και εξαφανίστηκαν από την αγορά. Ωστόσο, το ακόμα πιο παράξενο ήταν ότι αντί να βρεθεί λύση στα προβλήματα που αντιμετώπιζαν οι Κύπριοι πατατοπαραγωγοί, εισήχθησαν πατάτες από την Τουρκία».
Η Emine Davut Yitmen αναφέρεται και στις τιμές του αρνίσιου κρέατος όπου επίσης οι «υπηρεσίες» εφάρμοσαν ανώτατο όριο τιμών. «Η πρακτική αυτή δημιούργησε κοινωνική αδικία. Ενώ το ανώτατο όριο τιμών επέτρεψε σε ορισμένα τμήματα να καταναλώνουν περισσότερο σε χαμηλή τιμή, άλλοι εξακολουθούσαν να μην μπορούν να βρουν προϊόντα παρά τη χαμηλή τιμή».
Μεγάλο πρόβλημα είναι επίσης οι ασυνεπείς και λανθασμένες πρακτικές στους τομείς της βιομηχανίας και των κατασκευών και η πώληση περιουσιών σε αλλοδαπούς. «Ολόκληρες περιοχές αλλοτριώνονταν ραγδαία, η τουρκοκυπριακή κοινότητα αδυνατούσε να αγοράσει ή έστω να νοικιάσει ένα σπίτι. Οι κανονισμοί που έγιναν στον τομέα αυτό περιέπλεξαν τα πράγματα ακόμη περισσότερο. Η τελευταία απόφαση, η οποία αναφέρει ότι “εταιρείες με ποσοστό 49% ξένων εταίρων μπορούν να εισέλθουν στον τομέα της κατασκευής-πώλησης”, φαίνεται ότι θα επιταχύνει τη διαδικασία μεταφοράς κεφαλαίων στη χώρα στον τομέα της βιομηχανίας και των κατασκευών».
Το μόνο θετικό αυτή τη στιγμή είναι η προοπτική νέων σημείων διέλευσης
Οι προσδοκίες για λύση του Κυπριακού είναι χαμηλές, εκτιμά η Emine Davut Yitmen, προσθέτοντας ότι η επίλυση του προβλήματος εξαρτάται από την πολιτική βούληση. «Δεν νομίζω ότι οι ηγεσίες και των δύο πλευρών έχουν σήμερα αυτήν την επιθυμία και βούληση. Η πρόταση συνομοσπονδίας που υπέβαλε η τουρκοκυπριακή ηγεσία στο παρελθόν και δεν έγινε αποδεκτή, παρουσιάζεται πλέον από τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Ερσίν Τατάρ ως “λύση δύο κρατών” μετά την κατάρρευση στο Κραν Μοντανά.
Από την άλλη πλευρά, τα επικίνδυνα βήματα του Ελληνοκύπριου ηγέτη, ιδιαίτερα το τελευταίο διάστημα, προς τη στρατιωτικοποίηση του νησιού και την πρωτοβουλία για ένταξη στο ΝΑΤΟ δεν οδηγούν σε λύση του Κυπριακού, αλλά αντίθετα το καθιστούν ακόμη πιο αδιέξοδο.
Το μόνο θετικό που τραβάει την προσοχή αυτές τις μέρες είναι η δέσμευση που ανέλαβαν οι δύο πλευρές στον ΟΗΕ για το άνοιγμα νέων σημείων διέλευσης. Το άνοιγμα των σημείων διέλευσης είναι ένα μέτρο που δημιουργεί εμπιστοσύνη μεταξύ των κοινοτήτων». Ωστόσο, όπως διερωτάται, όταν και οι δύο πλευρές διαφωνούν ως προς τα σημεία διέλευσης που πρέπει να ανοίξουν, πώς μπορεί αυτό να αποτελεί Μέτρο Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης; «Ελπίζω ότι θα επιτευχθεί σύντομα συμφωνία σχετικά με το ποια σημεία διέλευσης θα ανοίξουν και ότι θα ληφθούν μέτρα για τη διευκόλυνση της καθημερινής ζωής των κοινοτήτων».
Aysemden Akin: Κρίσιμες υπηρεσίες βρίσκονται στα χέρια της Άγκυρας
Η Aysemden Akin επισημαίνει πως η οικονομική κατάσταση «στο βόρειο μέρος της Κύπρου εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την οικονομική κατάσταση της Τουρκίας. Λόγω οικονομικών πολιτικών -που οι ειδικοί θεωρούν λανθασμένες- η τουρκική λίρα έχει χάσει πολύ από την αξία της, η τουρκική οικονομία έχει αποδυναμωθεί και ως αποτέλεσμα έχουν επηρεαστεί και οι Τουρκοκύπριοι.
Δυστυχώς, οι Τουρκοκύπριοι είτε άργησαν να εφαρμόσουν πολιτικές που θα τους επέτρεπαν να σταθούν στα δικά τους πόδια είτε κάτι τέτοιο αποτράπηκε σκόπιμα. Η παραγωγική ικανότητα αποδυναμώθηκε, όλοι ήταν εγγεγραμμένοι ως δημόσιοι υπάλληλοι. Ακόμα και τα εργοστάσια που βρίσκονταν σε αυτή την πλευρά μετά τον πόλεμο δεν λειτούργησαν σωστά ή έκλεισαν με οδηγίες από την Άγκυρα.
Κρίσιμες υπηρεσίες στο βόρειο τμήμα της Κύπρου βρίσκονται σήμερα στα χέρια της Τουρκίας. Λιμάνια, τουρισμός, επικοινωνία, ενέργεια, νερό και σύντομα ηλεκτρικό ρεύμα. Έφερε τα δικά της κεφάλαια εδώ και έκανε μόνιμες επενδύσεις και πρωτοβουλίες. Οι Τουρκοκύπριοι δεν έχουν καμία πιθανότητα να ανταγωνιστούν τους μεγάλους επιχειρηματίες που έρχονται από την Τουρκία. Ως εκ τούτου, δεν υπάρχει ούτε σχεδιασμός ούτε προσπάθειες δημιουργίας παραγωγικών ικανοτήτων. Δεν είναι δυνατόν να μιλάμε για καλή οικονομία υπό αυτές τις συνθήκες. Ο πλούτος που φαίνεται στηρίζεται στο μαύρο χρήμα, αλλά δεν ανήκει σε αυτόν το λαό. Οι Τουρκοκύπριοι δεν είναι πλέον σε θέση να αγοράζουν σπίτια και αυτοκίνητα με τους μισθούς τους».
Τι αναμένεται από την πενταμερή
«Η τ/κ πλευρά δεν θα μετατοπισθεί από τις θέσεις της όπως τις γνωρίζουμε», εκτιμά η Emine Davut Yitmen ενόψει της συνάντησης που προετοιμάζει ο ΟΗΕ για το Κυπριακό τους πρώτους μήνες του 2025.
«Δεν νομίζω ότι οι διαπραγματεύσεις θα ξεκινήσουν αμέσως. Στην καλύτερη περίπτωση, νομίζω ότι η ημερομηνία έναρξης των διαπραγματεύσεων θα είναι μετά την εκλογή του Τουρκοκύπριου ηγέτη το 2025.
Αυτή η εκλογή είτε θα αποξενώσει περαιτέρω την τουρκοκυπριακή κοινότητα, η οποία έχει απομονωθεί πολιτικά λόγω των πολιτικών που ακολουθήθηκαν τα τελευταία 5 χρόνια, είτε θα βαδίσει στο μέλλον με έναν ηγέτη που θα διορθώσει τα λάθη που έγιναν λαμβάνοντας υπόψιν το διεθνές δίκαιο και τις διεθνείς πρακτικές. Εάν συμβεί αυτό, υπάρχει η δυνατότητα να ξεκινήσουν και πάλι οι διαπραγματεύσεις.
Φυσικά, η πολιτική που ακολουθεί η ε/κ πλευρά είναι επίσης σημαντική. Ενώ από τη μια μιλούν για αποστρατιωτικοποίηση, από την άλλη δεν είναι αξιόπιστο να θέτουν τα λιμάνια τους υπό τη διοίκηση μεγάλων δυνάμεων και να τα μετατρέπουν σε στρατιωτικές συσσωρεύσεις ξένων χωρών για λόγους ασφαλείας».
Οι Τ/κ χρειάζονται έναν ηγέτη που θέλει ειρήνη
«Τα αποτελέσματα των προεδρικών εκλογών που θα διεξαχθούν τον Οκτώβριο του 2025 είναι πολύ σημαντικά για τους Τουρκοκυπρίους», σημειώνει η Aysemden Akin, η οποία υπενθυμίζει ότι το 2020 ο Ερσίν Τατάρ επικράτησε του Μουσταφά Ακιντζί λόγω της έντονης παρέμβασης της Τουρκίας.
«Ο Τατάρ έγινε “πρόεδρος” και μετά από αίτημα της Άγκυρας, προτάθηκε η έννοια του “κυρίαρχου ισότιμου κράτους”, λέγοντας ότι η ομοσπονδία τελείωσε. Ο Τατάρ δεν μπορούσε να είναι αποδεκτός από την κοινωνία από την ημέρα που ανέλαβε τα καθήκοντά του. Το γεγονός ότι εξελέγη με την υποστήριξη της Τουρκίας μείωσε το κύρος του.
Νομίζω ότι δεν πρέπει να είναι υποψήφιος, αλλά θα είναι. Ο ισχυρότερος ανθυποψήφιός του θα είναι ο Τουφάν Ερχιουρμάν (CTP). Αυτό είναι το σημαντικό σημείο, θα δούμε αν οι Τουρκοκύπριοι θα δώσουν την απάντησή τους για τις τελευταίες εκλογές ή αν θα συνεχίσουν να λένε ό,τι λέει η Άγκυρα πως πρέπει να γίνει. Οι Τουρκοκύπριοι χρειάζονται έναν ηγέτη που θα προσαρμοστεί στη νέα εποχή, θα είναι κοσμογυρισμένος, θα θέλει την ειρήνη και θα ενώσει το λαό. Ελπίζω ότι το 2025 θα είναι η χρονιά της ειρήνης για την Κύπρο. Ας αρθούν τα οδοφράγματα, ας ενωθεί η χώρα μας και ας πάρουμε τη θέση μας στον κόσμο με μια λύση που αρμόζει στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια».
[ad_2]
