Οι δύο ηγέτες συναντώνται ξανά υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, σε μια προσπάθεια να επανέλθει η διαδικασία σε τροχιά προόδου μετά τις διαφωνίες που καταγράφηκαν στη Νέα Υόρκη – ΜΟΕ, μεθοδολογία και ουσία του Κυπριακού παραμένουν οι τρεις βασικοί άξονες των επαφών.
Για την Τρίτη, 13 Οκτωβρίου, στις 3:30 το απόγευμα «κλείδωσε» η επόμενη συνάντηση του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Έρχιουρμαν.
Η συνάντηση θα πραγματοποιηθεί υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών, όπως ανακοίνωσε ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης.
Σύμφωνα με την κυβερνητική πλευρά, στόχος παραμένει η επίτευξη ουσιαστικής προόδου προς την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων, εντός του συμφωνημένου πλαισίου, με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών Αντόνιο Γκουτέρες να παραμένει ενεργά εμπλεκόμενος στην προσπάθεια.
Η πρόταση έγινε μόλις μία ημέρα νωρίτερα
Η ημερομηνία της συνάντησης οριστικοποιήθηκε μία ημέρα αφότου ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης γνωστοποίησε δημόσια ότι θα ζητούσε νέα επαφή με τον Τουφάν Έρχιουρμαν μέσα στην επόμενη εβδομάδα.
Ο Πρόεδρος είχε αναφέρει ότι επιθυμούσε να συνεχιστεί η συζήτηση που είχε αρχίσει πριν από τη μετάβαση των δύο πλευρών στη Νέα Υόρκη, λαμβάνοντας υπόψη και όσα συζητήθηκαν εκεί με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ.
ΜΟΕ, μεθοδολογία και ουσία στο τραπέζι
Οι τρεις βασικοί άξονες γύρω από τους οποίους κινείται το τελευταίο διάστημα η διαδικασία είναι τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, η μεθοδολογία για τα επόμενα βήματα και η ουσία του Κυπριακού.
Στην τελευταία τους συνάντηση πριν από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, Χριστοδουλίδης και Έρχιουρμαν είχαν συζητήσει ακριβώς αυτούς τους τρεις άξονες.
Η σημασία τους συνδέεται άμεσα και με τον σχεδιασμό του Γενικού Γραμματέα για ενδεχόμενη νέα διευρυμένη συνάντηση τύπου 5+1, η οποία θα μπορούσε να ακολουθήσει εφόσον υπάρξει επαρκής προετοιμασία και ουσιαστική πρόοδος.
Στη σκιά των διαφωνιών της Νέας Υόρκης
Το νέο ραντεβού αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς πραγματοποιείται μετά από μια περίοδο δημόσιας αντιπαράθεσης μεταξύ των δύο πλευρών για όσα συνέβησαν στη Νέα Υόρκη.
Εκεί δεν κατέστη δυνατό να πραγματοποιηθεί κοινή συνάντηση Χριστοδουλίδη–Έρχιουρμαν με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, με τις δύο πλευρές να παρουσιάζουν στη συνέχεια διαφορετικές εκδοχές για το τι είχε προηγηθεί.
Η προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, είχε διευκρινίσει ότι τριμερής συνάντηση δεν είχε προγραμματιστεί εκ των προτέρων και ότι μετέφερε στον Τουφάν Έρχιουρμαν την επιθυμία του Νίκου Χριστοδουλίδη για μια τέτοια επαφή.
Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης έχει έκτοτε τονίσει ότι δεν επιθυμεί «συναντήσεις για χάρη των συναντήσεων», αλλά επαφές στις οποίες υπάρχει πραγματική δυνατότητα επίτευξης προόδου.
Τα επτά σημεία και οι «19 ιδέες»
Στο επίκεντρο της διαφωνίας βρέθηκαν επίσης οι διαφορετικές προσεγγίσεις ως προς τα ζητήματα που πρέπει να προηγηθούν.
Ο Τουφάν Έρχιουρμαν έχει αναφερθεί στα επτά ζητήματα στα οποία, κατά την τουρκοκυπριακή πλευρά, θα πρέπει να σημειωθεί πρόοδος, με έμφαση σε Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, σημεία διέλευσης, αποναρκοθέτηση και συνεργασία σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.
Παράλληλα, είχε ασκήσει κριτική στην παρουσίαση 19 πρόσθετων σημείων προς συζήτηση από τον Νίκο Χριστοδουλίδη, υποστηρίζοντας ότι η συνεχής προσθήκη νέων θεμάτων δυσκολεύει την επίτευξη συμφωνιών.
Από την πλευρά της, η ελληνοκυπριακή πλευρά επιμένει ότι στόχος είναι να συζητηθούν τόσο τα ΜΟΕ όσο και η ουσία του Κυπριακού και η μεθοδολογία που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ουσιαστική επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Ο παράγοντας Ολγκίν και η επόμενη διευρυμένη συνάντηση
Στο διπλωματικό σκηνικό παραμένει καθοριστικός και ο ρόλος της Μαρίας Άνχελα Ολγκίν, η οποία συνεχίζει τις επαφές της με τις δύο πλευρές στο πλαίσιο της προσπάθειας των Ηνωμένων Εθνών.
Η προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα έχει επισημάνει ότι το διαθέσιμο «παράθυρο ευκαιρίας» για πρόοδο δεν θα παραμείνει ανοικτό επ’ αόριστον.
Η συνάντηση της 13ης Οκτωβρίου θα αποτελέσει έτσι ακόμη μία δοκιμή για το κατά πόσο οι δύο πλευρές μπορούν να γεφυρώσουν τις διαφορές που έγιναν εμφανείς μετά τη Νέα Υόρκη και να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για το επόμενο βήμα της διαδικασίας.
