Το χρέος έναντι όσων αγωνίστηκαν και θυσιάστηκαν, για να είμαστε εμείς ελεύθεροι, μάς οδήγησε στον ιερό αυτό χώρο, για να τους αποδώσουμε την οφειλόμενη τιμή και να επαναλάβουμε την υπόσχεση ότι το δικό τους προσωπικό υπόδειγμα είναι το φως που μας δείχνει το δρόμο του χρέους.
Μνημονεύουμε με αγάπη, με σεβασμό και με παντοτινή ευγνωμοσύνη, τους άνδρες και τις γυναίκες που αγωνίστηκαν για το υπέρτατο αγαθό της ελευθερίας, που προασπίστηκαν τη νομιμότητα, και όταν τους κάλεσε η πατρίδα βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή του καθήκοντος.
Αυτοί οι άνθρωποι δεν ήταν υπερήρωες. Κάθε άλλο. Ήταν απλοί καθημερινοί πολίτες, από κάθε γωνιά της πατρίδας μας, που ανταποκρίθηκαν στην προσταγή της συνείδησής τους. Η φιλοπρόοδη κοινότητα Κελοκεδάρων, δεν μπορούσε να αποτελέσει εξαίρεση. Δικά της παιδιά περιλαμβάνονται στον μακρύ κατάλογο των ηρώων της πατρίδας μας:
Ο Παναγιώτης Διομήδους, μέλος της ΕΟΚΑ, δολοφονήθηκε εν ψυχρώ από τους Άγγλους κατακτητές στις 30 Μαΐου 1956 στην αυλή του σπιτιού του, μπροστά στη σύζυγό του.
Ο Κώστας Γεωργίου Φωτίου, έπεσε μαχόμενος κατά της τουρκικής ανταρσίας στις 7 Μαρτίου 1964 από συγχρονισμένα πυρά Τουρκοκυπρίων προς Ελληνοκυπρίους.
Ο καταδρομέας Παντελής Πούρος και η μητέρα του, Αντιγόνη Πούρου, έπεσαν θύματα δολοφονικών πυρών από Τουρκοκύπριους και Τούρκους, στις 24 Ιουλίου 1967. Ο Παντελής προσπάθησε να μεταφέρει την ασθενούσα μητέρα του σε γιατρό στην Πάφο όταν δέχθηκαν την δολοφονική επίθεση. Μαζί τους έπεσε νεκρός και ο οδηγός Παύλος Ηρακλέους, που προθυμοποιήθηκε να τους μεταφέρει.
Ο Συνταγματάρχης Ανδρέας Αρέστη έπεσε μαχόμενος στις 22 Ιουλίου 1974, σε μάχη για ανακοπή της τουρκικής προέλασης στην περιοχή Λιμνίτη. Ο Αρέστη, λοχαγός τότε, ήταν ο πρώτος νεκρός του 70ου Τάγματος Μηχανικού, το οποίο βρέθηκε στην πρώτη γραμμή με ελάχιστο εξοπλισμό και λιγοστά μέσα.
Μνημονεύουμε επίσης σήμερα τα 58 άξια τέκνα της κοινότητας Κελοκεδάρων, που έδωσαν το παρών τους σε διάφορα μέτωπα κατά τη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Δύο από αυτούς, ο Αλέξανδρος Χρυσοστόμου και ο Κώστας Δημήτρη, πρόσφεραν τη ζωή τους υπέρ της ελευθερίας στην Ελλάδα και στην Αίγυπτο, αντίστοιχα.
Κυρίες και Κύριοι,
Αποτελεί ξεχωριστή τιμή για εμένα να εκπροσωπώ τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας στο σημερινό μνημόσυνο των ηρώων της Κοινότητας Κελοκεδάρων, με την οποία, λόγω καταγωγής από τη γειτονική Αγία Μαρίνα, με συνδέουν βιώματα, φιλίες και όμορφες αναμνήσεις.
Μαζί με την εκτίμηση του Προέδρου της Δημοκρατίας, σας μεταφέρω την διαβεβαίωση ότι η θυσία όσων έπεσαν υπέρ του υπέρτατου αγαθού της ελευθερίας, ορίζει την αφετηρία της μεγάλης προσπάθειας που καταβάλλουμε για να απαλλαγούμε από τα δεσμά της παράνομης τουρκικής κατοχής.
Εβδομήντα και πλέον χρόνια μετά τον Απελευθερωτικό Αγώνα της ΕΟΚΑ, και 52 χρόνια από την εισβολή της Τουρκίας, η ελευθερία παραμένει ακόμη το ζητούμενο για τον λαό μας.
Η θυσία όσων μνημονεύουμε σήμερα, όπως και όλων των ανδρών και γυναικών, που έπεσαν κατά καιρούς υπέρ της ελευθερίας, της ανεξαρτησίας και της εδαφικής ακεραιότητας της πατρίδας μας, θα δικαιωθεί μόνο με τον τερματισμό της κατοχής, με την απελευθέρωση και την επανένωση της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Για περισσότερο από μισό αιώνα, η Τουρκία κατέχει παράνομα πέραν του ενός τρίτου της επικράτειας της Κυπριακής Δημοκρατίας, χώρας μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και των Ηνωμένων Εθνών (ΗΕ), στερεί από τους πρόσφυγες το δικαίωμα επιστροφής, επεκτείνει τον παράνομο εποικισμό και αλλοιώνει τον δημογραφικό χαρακτήρα στις κατεχόμενες περιοχές μας.
Απέναντι σε αυτό το συνεχιζόμενο έγκλημα η θέση μας είναι σαφής: Δεν πρόκειται να αποδεχθούμε ούτε να νομιμοποιήσουμε τα τετελεσμένα της εισβολής. Η απαλλαγή από τα κατοχικά δεσμά, η απελευθέρωση και η επανένωση της πατρίδας μας αποτελούν την κορυφαία μας προτεραιότητα.
Από το βήμα της Γενικής Συνέλευσης των ΗΕ ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κατήγγειλε τη συνεχιζόμενη κατάφορη παραβίαση του διεθνούς δικαίου και στηλίτευσε την υποκρισία του Τούρκου Προέδρου να εμφανιστεί ως ο θεματοφύλακας της ειρήνης.
Η αρνητική στάση της τουρκικής πλευράς επαναβεβαιώθηκε και στη Νέα Υόρκη, όπου ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας παρουσίασε στον ΓΓ των ΗΕ ορισμένες νέες ιδέες που θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων. Δυστυχώς, όμως, δεν υπήρξε ανταπόκριση από την τουρκική πλευρά.
Αυτή η εξέλιξη δεν είναι το τέλος του δρόμου και σίγουρα δεν μπορούμε να εγκαταλείψουμε την προσπάθεια, γιατί η αδράνεια υπηρετεί το τουρκικό αφήγημα περί ύπαρξης δύο κρατών και ότι η λύση στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου δεν μπορεί να επιτευχθεί.
Κάτι τέτοιο δεν γίνεται αποδεκτό, όχι μόνον από εμάς, αλλά ούτε από τη διεθνή κοινότητα. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας μεταφέρει από την έδρα των ΗΕ τη διαβεβαίωση ότι η βάση λύσης του Κυπριακού και το διαπραγματευτικό κεκτημένο δεν πρόκειται να χαθούν με την αλλαγή στην ηγεσία του διεθνούς οργανισμού.
Παραμένουμε ρεαλιστές και γνωρίζουμε ότι ο δρόμος είναι μακρύς και δύσκολος, ωστόσο, το ιστορικό χρέος απαιτεί επιμονή και προσήλωση στον ύψιστο στόχο της απελευθέρωσης της πατρίδας μας.
Όραμά μας είναι η μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας σε ένα κανονικό κράτος, πραγματικά ελεύθερο σε όλη του την επικράτεια, χωρίς κατοχικό στρατό, χωρίς εγγυητές με μονομερή επεμβατικά δικαιώματα. Ένα κράτος που θα προσφέρει σε όλους τους νόμιμους κατοίκους του το δικαίωμα να ζουν, να δραστηριοποιούνται και να δημιουργούν σε συνθήκες ασφάλειας και ευημερίας.
Καταθέτω το σεβασμό της πολιτείας, μαζί με την υπόσχεση ότι θα κάνουμε ό,τι είναι ανθρωπίνως δυνατόν για δικαιώσουμε τους αγώνες και τις θυσίες των ηρώων μας, των θυμάτων της κυπριακής τραγωδίας, και όλων των συμπατριωτών μας που έφυγαν από τη ζωή με τον πόθο της επιστροφής και με τον καημό να μάθουν για την τύχη των παιδιών τους.
Αντλούμε δύναμη από τα αστείρευτα αποθέματα του λαού μας και επιστρέφουμε στις πηγές μας, στις ρίζες μας, στους παππούδες και τις γιαγιάδες μας, που παρά τις κακουχίες έμειναν όρθιοι και βρήκαν το σθένος να ξαναφτιάξουν τη ζωή τους από τα χαλάσματα, επιβεβαιώνοντας τον ποιητή, που επιμένει ότι «η ελπίδα ακονιέται στην πίστη».
(ΡΜ/ΚΑ/ΕΑθ)