Ισχυρά μηνύματα για τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις έστειλε από την Αθήνα ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο, χαρακτηρίζοντας την Ελλάδα «σπουδαίο σύμμαχο» και «πυλώνα σταθερότητας». Στο τραπέζι βρέθηκαν άμυνα, ενέργεια, ασφάλεια και τεχνολογία, ενώ ο Γιώργος Γεραπετρίτης έκανε ειδική αναφορά στην Κύπρο και στον ρόλο της στην Ανατολική Μεσόγειο.
Τη στρατηγική σημασία των σχέσεων Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών ανέδειξαν οι επαφές του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, στο πλαίσιο του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας–ΗΠΑ.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της ΕΡΤ, ο Μάρκο Ρούμπιο χαρακτήρισε την Ελλάδα «σπουδαίο σύμμαχο» των Ηνωμένων Πολιτειών, «απαραίτητο σύμμαχο του ΝΑΤΟ» και «πυλώνα σταθερότητας» σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας.
Ο Αμερικανός ΥΠΕΞ αναφέρθηκε στις αναταράξεις στη Μέση Ανατολή, στον πόλεμο στην Ουκρανία και στις ευρύτερες προκλήσεις ασφαλείας, σημειώνοντας ότι η συνεργασία με την Ελλάδα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία μέσα σε αυτό το περιβάλλον.
Ρούμπιο: Η Ελλάδα αναλαμβάνει μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Μάρκο Ρούμπιο στην αμυντική συνεισφορά της Ελλάδας, επισημαίνοντας ότι η χώρα αναλαμβάνει μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης για την άμυνα της Ευρώπης.
Ο ίδιος στάθηκε επίσης στη συνεργασία των δύο χωρών σε ζητήματα ασφάλειας συνόρων, αντιμετώπισης της παράνομης μετανάστευσης, διεθνούς εγκλήματος και τρομοκρατίας.
Παράλληλα, ανακοίνωσε νέο μνημόνιο συνεργασίας μεταξύ Ελλάδας και ΗΠΑ στον τομέα της αντιτρομοκρατίας και της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των αρμόδιων αρχών επιβολής του νόμου.
F-35, F-16 και στρατηγικές υποδομές
Στο επίκεντρο βρέθηκε και η στρατιωτική συνεργασία των δύο χωρών.
Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης αναφέρθηκε στην αναβάθμιση των ελληνικών F-16 στην έκδοση Viper και στην προγραμματισμένη ένταξη των μαχητικών πέμπτης γενιάς F-35 στην Πολεμική Αεροπορία.
Όπως τόνισε, η εξέλιξη αυτή ενισχύει την ελληνική άμυνα αλλά και τη διαλειτουργικότητα με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το ΝΑΤΟ.
Παράλληλα, έκανε ειδική αναφορά στη Σούδα και την Αλεξανδρούπολη, τις οποίες χαρακτήρισε σημεία που αναδεικνύουν τον στρατηγικό ρόλο της Ελλάδας στην περιφερειακή αρχιτεκτονική ασφαλείας.
Ενέργεια και αμερικανικό LNG
Σημαντικό μέρος των συνομιλιών αφορούσε και την ενεργειακή συνεργασία.
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης αναφέρθηκε στον ρόλο της Ελλάδας ως κόμβου για τη μεταφορά αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη μέσω του Κάθετου Διαδρόμου.
Παράλληλα, υπογράμμισε την παρουσία αμερικανικών ενεργειακών εταιρειών στην Ελλάδα και τη συνεργασία στον τομέα των υδρογονανθράκων, των επενδύσεων και της ενεργειακής ασφάλειας.
Ο Μάρκο Ρούμπιο από την πλευρά του έκανε λόγο για ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης των ενεργειακών διασυνδέσεων και της συνεργασίας σε αναδυόμενες τεχνολογίες.
Η αναφορά στην Κύπρο
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Κύπρο είχε η τοποθέτηση του Γιώργου Γεραπετρίτη.
Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών χαρακτήρισε την Κύπρο «αναπόσπαστο μέρος της αρχιτεκτονικής ασφαλείας της Ανατολικής Μεσογείου» και επανέλαβε την ανάγκη εξεύρεσης λύσης για την επανένωση του νησιού στη βάση των αποφάσεων και των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, του διεθνούς δικαίου, του διαλόγου και της διπλωματίας.
Αναφέρθηκε επίσης στο σχήμα 3+1, στο οποίο συμμετέχουν Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ και Ηνωμένες Πολιτείες, σημειώνοντας ότι έχει εξελιχθεί από ένα ενεργειακό πλαίσιο συνεργασίας σε ευρύτερο γεωπολιτικό σχήμα.
Ένας διάλογος με ευρύτερη γεωπολιτική σημασία
Ο 6ος Στρατηγικός Διάλογος Ελλάδας–ΗΠΑ πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ανατολική Μεσόγειος, η Μέση Ανατολή και η Ευρώπη βρίσκονται αντιμέτωπες με σημαντικές προκλήσεις ασφαλείας.
Η επίσημη ατζέντα της επίσκεψης Ρούμπιο περιλάμβανε διμερή συνάντηση με τον Γιώργο Γεραπετρίτη, κοινές δηλώσεις και την έναρξη του 6ου γύρου του Στρατηγικού Διαλόγου.
Οι δηλώσεις των δύο υπουργών δείχνουν ότι η συνεργασία Αθήνας–Ουάσιγκτον επεκτείνεται πλέον ταυτόχρονα σε άμυνα, ενέργεια, ασφάλεια, τεχνολογία και περιφερειακή συνεργασία, με την Ανατολική Μεσόγειο και την Κύπρο να αποτελούν μέρος αυτής της ευρύτερης γεωπολιτικής συζήτησης.