Σε επαγρύπνηση βρίσκονται οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες μετά την επιβεβαίωση νέων περιστατικών καταρροϊκού πυρετού του προβάτου στην Κύπρο, με τη νόσο να έχει επηρεάσει μέχρι στιγμής τρεις κτηνοτροφικές μονάδες στις επαρχίες Λευκωσίας και Λεμεσού.
Σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία που έδωσε την Πέμπτη ο Διευθυντής των Κτηνιατρικών Υπηρεσιών, Χριστόδουλος Πίπης, συνολικά έχουν προσβληθεί 46 αιγοπρόβατα, ενώ 10 ζώα έχουν πεθάνει.
Ο ιός που έχει ανιχνευθεί είναι ο ορότυπος 4 του καταρροϊκού πυρετού, γνωστός ως BTV-4, ο οποίος έχει εμφανιστεί και στο παρελθόν στην Κύπρο.
Οι τρεις εστίες του 2026
Η σοβαρότερη μέχρι στιγμής εστία εντοπίστηκε σε μικτή μονάδα αιγοπροβάτων στα Πέρα Ορεινής, στην επαρχία Λευκωσίας.
Η νόσος άρχισε να εκδηλώνεται στη συγκεκριμένη μονάδα στις αρχές Σεπτεμβρίου και επιβεβαιώθηκε εργαστηριακά στα μέσα του μήνα. Από τα 624 αιγοπρόβατα της μονάδας, προσβλήθηκαν 39, ενώ καταγράφηκαν και οι 10 θάνατοι.
Ακολούθησε ακόμη μία επιβεβαιωμένη εστία στην επαρχία Λευκωσίας, σε μονάδα με 456 αιγοπρόβατα, όπου προσβλήθηκαν τέσσερα ζώα.
Στην επαρχία Λεμεσού επιβεβαιώθηκε επίσης εστία στα τέλη Σεπτεμβρίου, σε μονάδα με 941 αιγοπρόβατα, όπου εντοπίστηκαν τρία προσβεβλημένα ζώα.
Έτσι, οι τρεις εστίες που βρίσκονται στο επίκεντρο της τρέχουσας επιδημιολογικής παρακολούθησης αφορούν συνολικά 46 προσβεβλημένα ζώα.
Σε ορισμένες αναφορές γίνεται λόγος για πέντε κτηνοτροφικές μονάδες. Ο αριθμός αυτός προκύπτει όταν συνυπολογιστούν και δύο προηγούμενες εστίες που είχαν καταγραφεί το 2025, στη Στενή της Πάφου και στην Αραδίππου της Λάρνακας.
Πώς μεταδίδεται
Ο καταρροϊκός πυρετός είναι ιογενής νόσος που προσβάλλει κατοικίδια και άγρια μηρυκαστικά, κυρίως πρόβατα, αλλά και αίγες, βοοειδή και άλλα ευπαθή ζώα.
Δεν μεταδίδεται άμεσα από το ένα ζώο στο άλλο.
Η μετάδοση γίνεται κυρίως μέσω των νυγμάτων πολύ μικρών αιματοφάγων εντόμων του γένους Culicoides, τα οποία μεταφέρουν τον ιό από μολυσμένα σε υγιή ζώα.
Η δραστηριότητα των εντόμων αυτών ευνοείται από θερμές και υγρές συνθήκες, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο διασποράς της νόσου.
Δεν υπάρχει κίνδυνος για τον άνθρωπο
Οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες ξεκαθαρίζουν ότι ο καταρροϊκός πυρετός δεν αποτελεί ζωοανθρωπονόσο και δεν προσβάλλει τον άνθρωπο.
Δεν υπάρχει επίσης κίνδυνος για τους καταναλωτές από προϊόντα που προέρχονται από ζώα τα οποία έχουν προσβληθεί από τον ιό.
Η νόσος μπορεί, ωστόσο, να επηρεάσει σημαντικά την υγεία και την παραγωγικότητα των ζώων, προκαλώντας σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη και θάνατο.
Ο κίνδυνος για κάθε ζώο εξαρτάται, μεταξύ άλλων, από τη γενικότερη κατάσταση της υγείας του, τη διατροφική του κατάσταση και το ανοσοποιητικό του σύστημα.
Τα συμπτώματα που πρέπει να προσέχουν οι κτηνοτρόφοι
Οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες καλούν τους κτηνοτρόφους να παρακολουθούν καθημερινά τα κοπάδια τους και να ενημερώνουν άμεσα τον κτηνίατρο και τις αρμόδιες Υπηρεσίες εάν παρατηρήσουν ύποπτα συμπτώματα.
Μεταξύ των συμπτωμάτων που μπορεί να εμφανιστούν είναι:
πυρετός, οίδημα στο πρόσωπο και στο ρύγχος, έντονη σιελόρροια, αλλοιώσεις στη στοματική κοιλότητα, χωλότητα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, μελάνιασμα της γλώσσας – χαρακτηριστικό από το οποίο προέρχεται και η ονομασία «νόσος της κυανής γλώσσας».
Εμβολιασμός και προστασία από τα έντομα
Ως βασικό μέτρο προστασίας οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες αναφέρουν τον εμβολιασμό για τους συγκεκριμένους οροτύπους του ιού.
Παράλληλα συστήνεται η χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών στα ζώα, καθώς και μέτρων που περιορίζουν την πρόσβαση των εντόμων στους χώρους σταβλισμού, όπως η τοποθέτηση πυκνών σητών.
Η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων, η εργαστηριακή διερεύνηση των ύποπτων περιστατικών και η συνεχής επιτήρηση θεωρούνται καθοριστικά για τον περιορισμό της νόσου.
Δεν είναι το ίδιο με τον αφθώδη πυρετό
Οι Κτηνιατρικές Υπηρεσίες τονίζουν επίσης ότι ο καταρροϊκός πυρετός δεν πρέπει να συγχέεται με τον αφθώδη πυρετό.
Πρόκειται για διαφορετικά νοσήματα, τόσο ως προς τον τρόπο μετάδοσης όσο και ως προς τα μέτρα αντιμετώπισής τους. Ο αφθώδης πυρετός κατατάσσεται στα νοσήματα Κατηγορίας Α της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, ενώ ο καταρροϊκός πυρετός δεν αντιμετωπίζεται με το ίδιο καθεστώς.
Οι αρμόδιες Αρχές συνεχίζουν να παρακολουθούν την επιδημιολογική εικόνα, ενώ οι κτηνοτρόφοι καλούνται να βρίσκονται σε αυξημένη επαγρύπνηση, ιδιαίτερα όσο παραμένουν ευνοϊκές οι συνθήκες για τη δραστηριότητα των εντόμων που μεταδίδουν τον ιό.