Κρίσιμες συζητήσεις στις Βρυξέλλες στις 15 και 16 Οκτωβρίου – Στο επίκεντρο ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός, η ακρίβεια και η ανταγωνιστικότητα, με τις διαφωνίες μεταξύ κρατών μελών να παραμένουν.
Με μια ιδιαίτερα απαιτητική ατζέντα συνεδριάζουν την Πέμπτη και την Παρασκευή, 15 και 16 Οκτωβρίου, οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις Βρυξέλλες, σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών και οικονομικών προκλήσεων.
Στο επίκεντρο της Συνόδου Κορυφής θα βρεθούν η χρηματοδότηση του επόμενου ευρωπαϊκού προϋπολογισμού, η αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας και η στρατηγική της ΕΕ απέναντι στις εμπορικές ανισορροπίες με την Κίνα.
Παράλληλα, οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα εξετάσουν τις εξελίξεις στην Ουκρανία, την ευρωπαϊκή άμυνα και ασφάλεια, την κατάσταση στη Μέση Ανατολή και τη διαχείριση της μετανάστευσης.
Νέοι ίδιοι πόροι για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό
Ένα από τα δυσκολότερα ζητήματα αφορά τη χρηματοδότηση του νέου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028-2034.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει την εξεύρεση νέων ιδίων πόρων, δηλαδή πρόσθετων πηγών εσόδων για τον κοινό ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, ώστε να χρηματοδοτηθούν οι αυξημένες ανάγκες σε άμυνα, ανταγωνιστικότητα, έρευνα και άλλες πολιτικές.
Στις προτάσεις που έχουν τεθεί περιλαμβάνονται έσοδα από το Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών, τον Μηχανισμό Συνοριακής Προσαρμογής Άνθρακα, τα προϊόντα καπνού και τα μη συλλεγόμενα ηλεκτρονικά απόβλητα.
Ωστόσο, οι διαφωνίες παραμένουν σημαντικές, τόσο για το συνολικό μέγεθος του προϋπολογισμού όσο και για τον τρόπο χρηματοδότησής του.
Ορισμένα κράτη μέλη ζητούν περιορισμό των δαπανών, ενώ άλλα επισημαίνουν ότι χωρίς επαρκείς πόρους θα είναι δύσκολη η υλοποίηση των νέων ευρωπαϊκών προτεραιοτήτων.
Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, επιδιώκει να επιτευχθεί πρόοδος στις διαπραγματεύσεις, με στόχο μια συνολική συμφωνία μέχρι το τέλος του 2026.
Ενέργεια: Αναζητούνται μέτρα για επιχειρήσεις και νοικοκυριά
Ιδιαίτερη βαρύτητα θα δοθεί στην ενεργειακή κρίση και στις επιπτώσεις της στο κόστος ζωής.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες αναμένεται να εξετάσουν στοχευμένες και προσωρινές παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας, καθώς οι ανατιμήσεις εξακολουθούν να πιέζουν τα νοικοκυριά και την ευρωπαϊκή βιομηχανία.
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, είχε προειδοποιήσει ότι, από τα τέλη Φεβρουαρίου, οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν αυξηθεί κατά 140%, ενώ οι τιμές του ντίζελ έχουν διπλασιαστεί.
Σύμφωνα με την Κομισιόν, η αύξηση των τιμών των εισαγόμενων ορυκτών καυσίμων έχει επιβαρύνει την Ευρώπη με επιπλέον κόστος €100 δισεκατομμυρίων.
Πέρα από τις βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις, οι συζητήσεις θα επικεντρωθούν και στη μακροπρόθεσμη στρατηγική απεξάρτησης της Ευρώπης από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα, μέσω επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ηλεκτρικά δίκτυα και υποδομές αποθήκευσης.
Κίνα: Εμπορικό έλλειμμα άνω του €1 δισ. ημερησίως
Σημαντικό μέρος της Συνόδου θα αφιερωθεί και στις εμπορικές σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Κίνα.
Η Κομισιόν εκφράζει αυξανόμενη ανησυχία για τις εμπορικές ανισορροπίες, καθώς το ευρωπαϊκό εμπορικό έλλειμμα έναντι της Κίνας ξεπερνά το ένα δισεκατομμύριο ευρώ ημερησίως.
Οι Βρυξέλλες θεωρούν ότι οι κινεζικές κρατικές επιδοτήσεις και η υπερπαραγωγή σε ορισμένους βιομηχανικούς τομείς δημιουργούν συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις.
Ιδιαίτερη πίεση καταγράφεται σε κλάδους όπως η αυτοκινητοβιομηχανία, τα μηχανήματα, τα χημικά προϊόντα και οι τεχνολογίες καθαρής ενέργειας.
Από την πλευρά του, το Πεκίνο απορρίπτει τις ευρωπαϊκές επικρίσεις, θεωρώντας ότι οι εμπορικές παρεμβάσεις της ΕΕ έχουν προστατευτικό χαρακτήρα.
Η συζήτηση στις Βρυξέλλες θα επικεντρωθεί στον τρόπο με τον οποίο η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να προστατεύσει την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας της και να περιορίσει την εξάρτησή της από κρίσιμες πρώτες ύλες και εισαγόμενα προϊόντα.
Ουκρανία, άμυνα και Μέση Ανατολή
Η δεύτερη ημέρα της Συνόδου αναμένεται να επικεντρωθεί σε σημαντικά ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και ασφάλειας.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα συζητήσουν τη συνέχιση της στήριξης προς την Ουκρανία, την ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας και την αντιμετώπιση υβριδικών απειλών.
Παράλληλα, θα εξεταστούν οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, με ιδιαίτερη έμφαση στην ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και των διεθνών εφοδιαστικών αλυσίδων, οι οποίες επηρεάζουν τη μεταφορά ενεργειακών προϊόντων, τροφίμων και λιπασμάτων.
Στην ατζέντα περιλαμβάνονται επίσης το μεταναστευτικό, η διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και οι αναγκαίες θεσμικές μεταρρυθμίσεις.
Η σημασία των αποφάσεων για την Κύπρο
Οι συζητήσεις αποκτούν ιδιαίτερη σημασία και για την Κύπρο, κυρίως σε ό,τι αφορά το ενεργειακό κόστος και τον επόμενο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.
Η πιθανή υιοθέτηση ευρωπαϊκών κατευθύνσεων για προσωρινά μέτρα στήριξης θα μπορούσε να επηρεάσει το πλαίσιο μέσα στο οποίο η κυπριακή κυβέρνηση εξετάζει πρόσθετες παρεμβάσεις κατά της ακρίβειας.
Παράλληλα, οι διαπραγματεύσεις για τον νέο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό θα καθορίσουν το μελλοντικό πλαίσιο χρηματοδότησης πολιτικών όπως η γεωργία, η συνοχή, η έρευνα και η ενεργειακή μετάβαση.
Η Σύνοδος θα αρχίσει την Πέμπτη στις 10:00, με τη συζήτηση για την αντα