Χριστοδουλίδης – Μητσοτάκης: Κοινό μήνυμα για GSI και Κυπριακό – Τι έφερε η 4η Διακυβερνητική Σύνοδος

10 Min Read
Πρόεδρος της Δημοκρατίας – 4η Διακυβερνητική Σύνοδος Κύπρου-Ελλάδας Προεδρικό Μέγαρο, Λευκωσία, Κύπρος Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κ. Νίκος Χριστοδουλίδης σε κατ' ιδίαν συνάντηση με τον Πρωθυπουργό της Ελληνικής Δημοκρατίας κ. Κυριάκο Μητσοτάκη, στο πλαίσιο της 4ης Διακυβερνητικής Συνόδου Κύπρου-Ελλάδας. // President of the Republic – 4th Intergovernmental Summit Cyprus–Greece Presidential Palace, Lefkosia, Cyprus The President of the Republic of Cyprus, Mr Nikos Christodoulides, at a tête-à-tête meeting with the Prime Minister of the Hellenic Republic, Mr Kyriakos Mitsotakis, in the framework of the 4th Intergovernmental Summit Cyprus–Greece.

Με μηνύματα για συνέχιση του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου, επανέναρξη των συνομιλιών για το Κυπριακό και εμβάθυνση της συνεργασίας σε κρίσιμους τομείς ολοκληρώθηκε σήμερα, Τετάρτη 18 Νοεμβρίου, η 4η Διακυβερνητική Σύνοδος Κύπρου–Ελλάδας στη Λευκωσία.

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης και ο Έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης επαναβεβαίωσαν τη σημασία του στρατηγικού συντονισμού των δύο χωρών, ενώ ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην πορεία του Great Sea Interconnector (GSI), στις διεργασίες για το Κυπριακό και στις πρακτικές συνεργασίες που μπορούν να βελτιώσουν την καθημερινότητα των πολιτών.

Η Σύνοδος πραγματοποιήθηκε στο Προεδρικό Μέγαρο, με τη συμμετοχή συνολικά 24 υπουργών και υφυπουργών από τις δύο χώρες, 11 από την Κυπριακή Δημοκρατία και 13 από την Ελλάδα.

Προηγήθηκε κατ’ ιδίαν συνάντηση των δύο ηγετών, ακολούθησαν οι εργασίες της Ολομέλειας και πραγματοποιήθηκαν υπογραφές μνημονίων συνεργασίας.

GSI: Επιμονή στην υλοποίηση παρά τα εμπόδια

Ξεχωριστή θέση στις κοινές δηλώσεις κατείχε η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να ανακοινώνει ότι οι έρευνες βυθού επανεκκίνησαν την περασμένη εβδομάδα.

Ο Έλληνας Πρωθυπουργός χαρακτήρισε το GSI έργο στρατηγικής σημασίας για την Ελλάδα, την Κύπρο και την Ευρώπη, επισημαίνοντας ότι, σύμφωνα με την ενημέρωσή του, προχωρεί ομαλά βάσει του σχεδιασμού.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα εμπόδια που είχαν παρουσιαστεί κατά την πορεία υλοποίησης του έργου, ξεκαθαρίζοντας ότι οι δύο πλευρές παραμένουν προσηλωμένες στην ολοκλήρωσή του.

Από την πλευρά του, ο Νίκος Χριστοδουλίδης υπογράμμισε ότι υπάρχει διαρκής συνεργασία μεταξύ Λευκωσίας και Αθήνας για την ηλεκτρική διασύνδεση, τονίζοντας τη σημασία του έργου για την ευρύτερη περιοχή.

Η επανέναρξη των ερευνών αποτελεί σημαντική εξέλιξη, ιδιαίτερα μετά τις καθυστερήσεις και τις δυσκολίες που είχαν καταγραφεί τους προηγούμενους μήνες.

Ωστόσο, οι σημερινές δηλώσεις δεν σημαίνουν ότι έχουν επιλυθεί όλες οι χρηματοδοτικές και τεχνικές εκκρεμότητες του έργου.

Σε εξέλιξη οι διαδικασίες για τα €25 εκατομμύρια

Σε ό,τι αφορά την οικονομική συμμετοχή της Κυπριακής Δημοκρατίας στο GSI, η Λευκωσία έχει ήδη εκκινήσει τις διαδικασίες για την πρώτη εκταμίευση των €25 εκατομμυρίων.

Όπως διευκρίνισε την Τρίτη ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης, η καταβολή του ποσού προϋποθέτει συγκεκριμένες ρυθμιστικές και διοικητικές διαδικασίες, οι οποίες βρίσκονται σε εξέλιξη.

Το ποσό εντάσσεται στο πλαίσιο της οικονομικής συμφωνίας για τη συμμετοχή της Κύπρου στο κόστος υλοποίησης της ηλεκτρικής διασύνδεσης.

Μέχρι στιγμής δεν έχει επιβεβαιωθεί η ολοκλήρωση της εκταμίευσης, ενώ παραμένουν ζητήματα που σχετίζονται με το συνολικό χρηματοδοτικό και χρονοδιαγραμματικό πλαίσιο του έργου.

Κυπριακό: Στόχος η τριμερής και στη συνέχεια διευρυμένη διάσκεψη

Στις εξελίξεις στο Κυπριακό επικεντρώθηκε σημαντικό μέρος της κατ’ ιδίαν συνάντησης Χριστοδουλίδη–Μητσοτάκη.

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ενημέρωσε τον Έλληνα Πρωθυπουργό για τις τελευταίες διπλωματικές διεργασίες, συμπεριλαμβανομένων των προσπαθειών για σύγκληση νέας τριμερούς συνάντησης υπό τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών Αντόνιο Γκουτέρες.

Στόχος της ελληνοκυπριακής πλευράς είναι η τριμερής να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για ανακοίνωση διευρυμένης διάσκεψης, η οποία θα ανοίξει τον δρόμο για επανέναρξη των ουσιαστικών διαπραγματεύσεων.

Από την πλευρά του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επανέλαβε τη στήριξη της Ελλάδας στις προσπάθειες των Ηνωμένων Εθνών, με επιδίωξη την επανένωση της Κύπρου και την επίτευξη βιώσιμης λύσης, στη βάση των αρχών του διεθνούς δικαίου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η ελληνική πλευρά υποστηρίζει την επανέναρξη των συνομιλιών από το σημείο όπου είχαν διακοπεί, στο Κραν Μοντανά το 2017.

Παρά τη σύγκλιση των δύο κυβερνήσεων, δεν ανακοινώθηκε νέα ημερομηνία για την τριμερή συνάντηση ούτε συμφωνία για σύγκληση διευρυμένης διάσκεψης.

Τρεις τομείς συμφωνιών: Υγεία, Αστυνομία και Ακτοφυλακή

Πέρα από τις πολιτικές συζητήσεις, η Διακυβερνητική Σύνοδος είχε και πρακτικό σκέλος, με υπογραφές μνημονίων συνεργασίας μεταξύ αρμόδιων υπουργών.

Σύμφωνα με την ενημέρωση που είχε προηγηθεί, τα τρία κείμενα συνεργασίας αφορούσαν:

  • Την εκπαίδευση πληρωμάτων ασθενοφόρων, στο πλαίσιο ενίσχυσης της συνεργασίας των δύο χωρών στον τομέα της υγείας.
  • Τη δυνατότητα φοίτησης Κυπρίων αστυνομικών στη Σχολή Αξιωματικών της Ελληνικής Αστυνομίας.
  • Την εκπαίδευση προσωπικού της κυπριακής Ακτοφυλακής στις σχολές του ελληνικού Λιμενικού Σώματος.

Οι συμφωνίες εντάσσονται στον ευρύτερο σχεδιασμό ανταλλαγής τεχνογνωσίας και εκπαίδευσης προσωπικού σε τομείς κρίσιμους για τη λειτουργία του κράτους.

Η πλήρης διατύπωση των υπογεγραμμένων κειμένων και οι λεπτομέρειες εφαρμογής τους αναμένεται να αποσαφηνίσουν τα επόμενα πρακτικά βήματα.

Τεχνητή Νοημοσύνη: Στο τραπέζι η αξιοποίηση του «Φάρου»

Κεντρικό θέμα της φετινής Συνόδου αποτέλεσε η Τεχνητή Νοημοσύνη και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στη δημόσια διοίκηση και στην παροχή υπηρεσιών προς τους πολίτες.

Οι δύο κυβερνήσεις εξέτασαν τρόπους ενίσχυσης της συνεργασίας τους στον ψηφιακό μετασχηματισμό, με έμφαση στην ανταλλαγή τεχνογνωσίας, στις σύγχρονες τεχνολογικές υποδομές και στις εφαρμογές της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην προοπτική συνεργασίας με τον «Φάρο», την ελληνική υποδομή Τεχνητής Νοημοσύνης, χωρίς να ανακοινωθεί συγκεκριμένη νέα δεσμευτική συμφωνία για τη συμμετοχή της Κύπρου.

Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης ανέδειξε τις δυνατότητες των νέων τεχνολογιών για ενίσχυση της παραγωγικότητας και της ανάπτυξης.

Από ελληνικής πλευράς επισημάνθηκε η πρόοδος που έχει επιτευχθεί στον ψηφιακό μετασχηματισμό, καθώς και τα οφέλη από την ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ των δύο χωρών.

Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε λίγες ημέρες μετά την έγκριση της Εθνικής Στρατηγικής της Κύπρου για την Τεχνητή Νοημοσύνη 2026–2032.

Πολιτική προστασία: Συνεργασία για πυρκαγιές και φυσικές καταστροφές

Σημαντικό μέρος των εργασιών αφιερώθηκε και στην πολιτική προστασία, με επίκεντρο την αντιμετώπιση των ολοένα αυξανόμενων προκλήσεων της κλιματικής κρίσης.

Οι δύο κυβερνήσεις συζήτησαν την ενίσχυση της επιχειρησιακής συνεργασίας στην πρόληψη και αντιμετώπιση πυρκαγιών και άλλων φυσικών καταστροφών.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην παρουσία Ελλήνων πυροσβεστών στην Κύπρο κατά την αντιπυρική περίοδο, καθώς και στις δυνατότητες κοινών επιχειρησιακών δράσεων με βάση την Πάφο.

Στόχος είναι η αξιοποίηση της εμπειρίας και των μέσων των δύο χωρών για αποτελεσματικότερη προετοιμασία και αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών.

Κοινή γραμμή για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό

Η συνεργασία Κύπρου και Ελλάδας επεκτείνεται και στις διαπραγματεύσεις για τον νέο πολυετή προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028–2034.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε ότι Αθήνα και Λευκωσία προσέρχονται στις ευρωπαϊκές συζητήσεις με ουσιαστικά ταυτόσημες θέσεις ως προς την ανάγκη διατήρησης της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής και της Πολιτικής Συνοχής.

Οι δύο κυβερνήσεις επιδιώκουν να συμβάλουν στην επίτευξη συμφωνίας μέχρι το τέλος του 2026, ώστε να υπάρξει επαρκής χρόνος για την προετοιμασία του νέου ευρωπαϊκού χρηματοδοτικού πλαισίου.

Παράλληλα, συζητήθηκε η αξιοποίηση της εμπειρίας που απέκτησε η Κύπρος κατά την Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το πρώτο εξάμηνο του 2026, ενόψει της αντίστοιχης Ελληνικής Προεδρίας, το δεύτερο εξάμηνο του 2027.

Από τη στρατηγική συνεργασία στα πρακτικά αποτελέσματα

Η 4η Διακυβερνητική Σύνοδος πραγματοποιήθηκε τρία χρόνια μετά τη συμφωνία του Μαρτίου 2023 για τη θεσμοθέτηση των ετήσιων συναντήσεων των δύο κυβερνήσεων.

Το πλαίσιο συνεργασίας έχει διευρυνθεί πέρα από τα παραδοσιακά ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και άμυνας, περιλαμβάνοντας πλέον την υγεία, την παιδεία, τη δικαιοσύνη, την εργασία, τη ναυτιλία, τον πολιτισμό, τον τουρισμό και την ψηφιακή διακυβέρνηση.

Η σημερινή Σύνοδος κατέγραψε την κοινή πολιτική πρόθεση Λευκωσίας και Αθήνας για συνέχιση του GSI, στενό συντονισμό στο Κυπριακό και εμβάθυνση της συνεργασίας σε τομείς με άμεσο αντίκτυπο στους πολίτες.

Το επόμενο διάστημα, το ενδιαφέρον θα επικεντρωθεί στην πρόοδο των εργασιών ηλεκτρικής διασύνδεσης, στην ολοκλήρωση των οικονομικών διαδικασιών που βρίσκονται σε εκκρεμότητα, στην υλοποίηση των συμφωνιών και στις αποφάσεις των Ηνωμένων Εθνών για τα επόμενα βήματα στο Κυπριακό.

Share This Article