[ad_1]
Του Κωνσταντίνου Ζαχαρίου
Η Κύπρος βρίσκεται αντιμέτωπη με μια κρίσιμη αστική πραγματικότητα, σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας του Ευρωβαρόμετρου με τίτλο «Η κοινή γνώμη σχετικά με τις αστικές προκλήσεις και τις επενδύσεις στις πόλεις». Παρά την οικονομική ανάπτυξη, οι κάτοικοι στα αστικά κέντρα αντικρίζουν ένα περιβάλλον γεμάτο αντιφάσεις: Ακριβή στέγαση, περιορισμένες δημόσιες υπηρεσίες και ανησυχία για το μέλλον της καθημερινότητάς τους.
Σύμφωνα με την έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής –η οποία συνοδεύει τα αποτελέσματα του Ευρωβαρόμετρου– η Κύπρος καταγράφει έντονα στοιχεία αστικοποίησης, με το 61% των πολιτών να διαμένουν σε πόλεις, 20% σε προάστια και κωμοπόλεις και μόλις 19% σε αγροτικές περιοχές. Τα αντίστοιχα ευρωπαϊκά ποσοστά είναι 40%, 35% και 25%.
Το πιο ανησυχητικό όμως είναι ότι οι αστικές συνθήκες διαβίωσης προκαλούν ολοένα και μεγαλύτερη ανησυχία στους πολίτες, όπως αποτυπώνεται ανάγλυφα στα ευρήματα της έρευνας.
Βαθιά στεγαστική κρίση
Το σημαντικότερο και πιο επείγον πρόβλημα για τους κατοίκους στην Κύπρο είναι, μακράν, η έλλειψη οικονομικά προσιτής στέγασης:
• 64% των ερωτηθέντων σε πόλεις το ιεραρχούν ως πρώτο πρόβλημα (ΕΕ: 40%)
• 62% σε προάστια και κωμοπόλεις (ΕΕ: 37%)
Σημειώνεται, μάλιστα, ότι η Κύπρος κατατάσσεται στην 6η θέση μεταξύ των 27 κρατών-μελών της ΕΕ με το υψηλότερο ποσοστό όσων θεωρούν ως το σημαντικότερο και επείγον πρόβλημα την έλλειψη οικονομικά προσιτής στέγασης, πίσω από την Ιρλανδία (72%), την Ισπανία (69%), το Λουξεμβούργο (68%), την Ολλανδία (65%) και τη Σλοβενία (65%).
Επισημαίνεται επίσης ότι από την έρευνα προκύπτει ότι οι πολίτες ζητούν τη λήψη μέτρων, όπως την κατασκευή οικονομικά προσιτών κατοικιών (83%) και την εισαγωγή μέτρων για την παρακολούθηση των ενοικίων και την παραχώρηση βοήθειας από το κράτος (82%).
Φτώχεια και κοινωνική επισφάλεια
Η δεύτερη μεγαλύτερη ανησυχία αφορά τη φτώχεια ή την έλλειψη στέγης: 45% των Κυπρίων το τοποθετούν στην κορυφή των προβλημάτων (ΕΕ: 24%). Το ποσοστό αυτό ενισχύει την αίσθηση ότι οι κοινωνικές ανισότητες διευρύνονται και ότι η κρατική μέριμνα παραμένει ανεπαρκής μπροστά στην υλική και κοινωνική επισφάλεια που βιώνουν χιλιάδες πολίτες.
Χαμηλοί μισθοί και εργασιακή ανασφάλεια
Η ανεργία και η έλλειψη ευκαιριών εργασίας καταγράφονται από τους Κυπρίους στο Ευρωβαρόμετρο ως το τρίτο πιο σοβαρό πρόβλημα με 40%, έναντι 31% στην ΕΕ. Σημειώνεται ότι οι μισθοί στην Κύπρο είναι κατά περίπου 40% χαμηλότεροι από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, καθώς και ότι η χώρα δεν έχει ακόμη υιοθετήσει τη σχετική σύσταση της ΕΕ για αύξηση της κάλυψης των εργαζομένων με συλλογικές συμβάσεις σε επίπεδα άνω του 80%.
Δημόσιες Υπηρεσίες: Υπάρχουν, αλλά δεν φτάνουν
Στην τέταρτη θέση των ανησυχιών των Κυπρίων καταγράφεται η ποιότητα των δημοσίων Υπηρεσιών με ποσοστό 34%, έναντι 32% στην ΕΕ του συνόλου των πολιτών που απάντησαν το ίδιο.
Σημειώνεται ότι στο πλαίσιο της ίδιας έρευνα οι ερωτηθέντες κλήθηκαν να απαντήσουν ποιες πτυχές χρειάζονται μεγαλύτερη βελτίωση στην περιοχή στην οποία διαμένουν. Οι Κύπριοι ιεράρχησαν στην πρώτη θέση την ποιότητα των δημοσίων υπηρεσιών με ποσοστό 46% (ΕΕ: 44%), ενώ ακολούθησαν οι δημόσιες συγκοινωνίες με 38% (ΕΕ: 34%), η οικονομική ανάπτυξη και επιχειρηματικότητα με 34% (ΕΕ: 33%) και η ασφάλεια και προστασία σε δημόσιους χώρους με 32% (ΕΕ: 26%).
Πιο δυνατή η σχέση με τις τοπικές επιχειρήσεις στα προάστια
Εν τω μεταξύ, στην έρευνα περιλήφθηκε ενότητα για τη σημασία των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, στην τοπική οικονομία και την αγορά εργασίας.
Η στήριξη των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΜμΕ) καταγράφεται ως ιδιαίτερα σημαντική για την τοπική οικονομία, στην αντίληψη των Κυπρίων. Φαίνεται επίσης ότι αυτή η σχέση είναι πιο δυνατή στα προάστια. Στις πόλεις ποσοστό 56% είπαν ότι είναι πολύ σημαντική και 41% αρκετά σημαντική η υποστήριξη των τοπικών μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων στην περιοχή στην οποία διαμένουν, ενώ στα προάστια τα αντίστοιχα ποσοστά ανήλθαν στο 67% και 29%.
Το κατηγορώ των πολιτών για τις ελλείψεις σε υποδομές για την κλιματική κρίση
Σε ερώτηση για την επάρκεια των μέτρων που έχουν ληφθεί από τις τοπικές Αρχές για την αντιμετώπιση των προκλήσεων από καύσωνες ή πλημμύρες (π.χ. με τη δημιουργία δρόμων με σκιά, χώρων για συγκράτηση νερού κ.λπ.), οι απαντήσεις των Κυπρίων συνιστούν ένα ηχηρό κατηγορώ κατά της Πολιτείας:
• Στις πόλεις 51% είπαν ότι δεν λαμβάνεται κανένα μέτρο και 38% ότι είναι ανεπαρκή.
• Σε προάστια 49% είπαν ότι δεν λαμβάνεται κανένα μέτρο και 35% ότι είναι ανεπαρκή.
Βαθαίνει το χάσμα μεταξύ αστικών και αγροτικών περιοχών
Η Κύπρος καταγράφει υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, με την Κομισιόν να προβλέπει αύξηση του ΑΕΠ κατά 3% το 2025 και 2,5% το 2026. Ωστόσο, η Εαρινή Δέσμη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου αποκαλύπτει ότι τα οφέλη δεν φτάνουν σε όλους. Οι πόλεις αναπτύσσονται, ενώ οι αγροτικές περιοχές φθίνουν και στερούνται πρόσβασης σε υπηρεσίες, υποδομές και ευκαιρίες. Ενδεικτικά είναι τα ακόλουθα στοιχεία:
• Η απασχόληση στις πόλεις ανέρχεται στο 80,3%, ενώ στην ύπαιθρο 77,9%. Οι επιπτώσεις είναι πιο έντονες στις γυναίκες στην ύπαιθρο, καθώς το ποσοστό φτάνει μόλις στο 72%, ενώ στους άνδρες ανέρχεται στο 84,2%.
• Το ποσοστό των ενηλίκων με ανώτερη εκπαίδευση ανέρχεται στις πόλεις σε 57%, στα προάστια 46,2% και στην ύπαιθρο 37,6%.
• Το ποσοστό όσων έχουν πρόσβαση σε νοσοκομείο εντός 10 λεπτών ανέρχεται στις πόλεις σε 79,7%, αλλά στην ύπαιθρο το αντίστοιχο ποσοστό είναι μόλις 9,4%.
• Το ποσοστό όσων έχουν πρόσβαση σε δημοτικό σχολείο εντός 15 λεπτών ανέρχεται στις πόλεις σε 56% και στην ύπαιθρο σε 18%.
Τα στοιχεία δείχνουν πως η ποιότητα ζωής στην Κύπρο είναι γεωγραφικά άνιση. Η στεγαστική κρίση, η φτώχεια και οι συνθήκες εργασίας αποκαλύπτουν την ύπαρξη μιας διαρθρωτικής κρίσης στα αστικά κέντρα και τα προάστια. Από την άλλη, στις αγροτικές περιοχές τα πιο σημαντικά προβλήματα αφορούν τις ελλείψεις σε υποδομές στους τομείς της Παιδείας και της Υγείας.
[ad_2]
