Ισορροπημένη και δίκαιη χαρακτηρίζει η κυβέρνηση την πρόταση του Προέδρου της Δημοκρατίας για επιστροφή της περίκλειστης περιοχής των Βαρωσίων υπό τη διοίκηση των Ηνωμένων Εθνών, με παράλληλη λειτουργία του λιμανιού της Αμμοχώστου για απευθείας εμπόριο υπό ευρωπαϊκή εποπτεία. Η τοποθέτηση έρχεται μία ημέρα μετά τη δημόσια απόρριψη της πρότασης από τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, Τουφάν Ερχιουρμάν.
Μιλώντας την Πέμπτη στο «Πρωινό Δρομολόγιο» του ΡΙΚ, ο αναπληρωτής Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, Γιάννης Αντωνίου, υπεραμύνθηκε της πρωτοβουλίας του Προέδρου Νίκου Χριστοδουλίδη, υποστηρίζοντας ότι η Αμμόχωστος θα μπορούσε να αποτελέσει ουσιαστικό Μέτρο Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο κοινοτήτων.
Η κυβερνητική τοποθέτηση ακολουθεί τις δηλώσεις Ερχιουρμάν, ο οποίος χαρακτήρισε την πρόταση μη ισορροπημένη, απορρίπτοντας τη σύνδεση της επιστροφής των Βαρωσίων με τη λειτουργία του λιμανιού υπό την εποπτεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τι υποστηρίζει ο Ερχιουρμάν
Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, σε τηλεοπτική του συνέντευξη στα κατεχόμενα, ανέφερε ότι το λιμάνι της Αμμοχώστου λειτουργεί ήδη και πως το πραγματικό ζήτημα για την τουρκοκυπριακή πλευρά είναι η δυνατότητα διεξαγωγής απευθείας εμπορίου με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Όπως υποστήριξε, είχε ζητήσει από τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη διευκρινίσεις κατά πόσο η συγκεκριμένη πρόταση προνοεί την εφαρμογή του Κανονισμού Απευθείας Εμπορίου, λαμβάνοντας αρνητική απάντηση.
Ο κ. Ερχιουρμάν αμφισβήτησε επίσης τη σύνδεση του εμπορικού οφέλους με την παράδοση της περίκλειστης περιοχής των Βαρωσίων στη διοίκηση των Ηνωμένων Εθνών.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι η συγκεκριμένη φόρμουλα δεν είναι νέα, καθώς είχε τεθεί προς συζήτηση ήδη από το 2006, κατά την περίοδο ηγεσίας του Μεχμέτ Αλί Ταλάτ.
«Τα όρια των υποχωρήσεων δεν είναι ανεξάντλητα»
Απαντώντας στο γενικότερο ζήτημα της προόδου των συνομιλιών, ο Γιάννης Αντωνίου ξεκαθάρισε ότι τα περιθώρια υποχωρήσεων δεν είναι απεριόριστα.
Τόνισε ότι οποιαδήποτε συζήτηση πρέπει να στηρίζεται στην εμπιστοσύνη, την αμοιβαία κατανόηση και την ειλικρίνεια, ώστε να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για ουσιαστική πρόοδο.
Όπως εξήγησε, η ενίσχυση της εμπιστοσύνης αποτελεί απαραίτητο στοιχείο προκειμένου να πειστεί η κοινή γνώμη και στις δύο κοινότητες ότι μια νέα διαπραγματευτική διαδικασία μπορεί να έχει πραγματικό αποτέλεσμα.
Νέα πρόταση για το Πυρόι – Αναμένεται απάντηση
Την ίδια ώρα, ανοικτό παραμένει το ζήτημα της διάνοιξης νέων σημείων διέλευσης.
Ο αναπληρωτής Κυβερνητικός Εκπρόσωπος αποκάλυψε ότι ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης έχει επανέλθει με νέα συνδυαστική πρόταση για το σημείο διέλευσης στην περιοχή Πυροΐου και αναμένει απάντηση από τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, ενδεχομένως κατά την επόμενη συνάντησή τους.
Είχαν προηγηθεί δηλώσεις του Ελληνοκύπριου διαπραγματευτή, Μενέλαου Μενελάου, σύμφωνα με τις οποίες τα προβλήματα που αφορούσαν την όδευση του συγκεκριμένου οδοφράγματος έχουν ουσιαστικά ξεπεραστεί.
Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν διαφωνίες για τη συνολική διευθέτηση των νέων σημείων διέλευσης.
Ειδικότερα, η τουρκοκυπριακή πλευρά ζητεί να περιληφθεί στη συμφωνία το σημείο Λουρουτζίνας–Λυμπιών, ενώ δεν έχει επιτευχθεί συναντίληψη που να περιλαμβάνει και την πρόταση της ελληνοκυπριακής πλευράς για τα Κόκκινα.
Στόχος η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων
Ο Γιάννης Αντωνίου εξέφρασε την προσδοκία να αξιοποιηθεί το χρονικό διάστημα που απομένει μέχρι την ολοκλήρωση της θητείας του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, στο τέλος του έτους.
Στόχος της ελληνοκυπριακής πλευράς, όπως ανέφερε, παραμένει η πραγματοποίηση άτυπης διευρυμένης συνόδου, η οποία θα μπορούσε να συνδυαστεί με την ανακοίνωση επανέναρξης των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό.
Η προσπάθεια αυτή εξελίσσεται ενώ εξακολουθούν να καταγράφονται ουσιαστικές διαφορές μεταξύ των δύο πλευρών, τόσο ως προς τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης όσο και ως προς τη μεθοδολογία της διαπραγματευτικής διαδικασίας.
Ανησυχία και για το τουρκολιβυκό μνημόνιο
Ο αναπληρωτής Κυβερνητικός Εκπρόσωπος κλήθηκε να σχολιάσει και τις τελευταίες εξελίξεις γύρω από το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Εξέφρασε την ανησυχία της Λευκωσίας, σημειώνοντας ωστόσο ότι προκαλεί ικανοποίηση η αντίδραση των Ευρωπαίων εταίρων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην πρωτοβουλία της Ελλάδας να ενημερώσει το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών για το ζήτημα, εντάσσοντας την εξέλιξη στο ευρύτερο πλαίσιο των διπλωματικών αντιδράσεων στην Ανατολική Μεσόγειο.
