Η Χαμάς επιβεβαίωσε σήμερα τη σύναψη συμφωνίας για τον αφοπλισμό της στη Λωρίδα της Γάζας, όπως προβλέπεται στη δεύτερη φάση της εκεχειρίας μεταξύ του παλαιστινιακού ισλαμιστικού κινήματος και του Ισραήλ, ένα βασικό σημείο του ειρηνευτικού σχεδίου του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.
Τι περιλαμβάνει η συμφωνία;
Πρόκειται την έναρξη της δεύτερης φάσης της συμφωνίας εκεχειρίας που υπογράφηκε τον Οκτώβριο του 2025 μεταξύ του Ισραήλ και της Χαμάς, έπειτα από δύο χρόνια πολέμου, για την οποία διεξάγονται διαπραγματεύσεις στην Αίγυπτο εδώ και εβδομάδες.
Η Χαμάς έκανε «υποχωρήσεις για το καλό του λαού μας και της Λωρίδας της Γάζας, προκειμένου να τον σώσει από τον θάνατο και τον εκτοπισμό», τόνισε στο AFP ο Γκάζι Χάμαντ, μέλος της διαπραγματευτικής ομάδας της Χαμάς.
Στη διάρκεια της πρώτης φάσης, που ολοκληρώθηκε τον Ιανουάριο, απελευθερώθηκαν οι εναπομείναντες Ισραηλινοί όμηροι που κρατούνταν στη Γάζα μετά την αρπαγή τους από τη Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023, στη διάρκεια της πρωτοφανούς της επίθεσης εναντίον του Ισραήλ, με αντάλλαγμα την απελευθέρωση Παλαιστίνιων κρατούμενων από ισραηλινές φυλακές.
Σύμφωνα με τη Χαμάς, η συμφωνία για τη δεύτερη φάση περιλαμβάνει «τη σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Λωρίδα της Γάζας», κάτι που συνδέεται με τον αφοπλισμό του παλαιστινιακού κινήματος – μια διαδικασία στην οποία δεν θα εμπλακεί το Ισραήλ–και με την ανάπτυξη διεθνούς δύναμης.
«Πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο τα στοιχεία του οποίου πρέπει να παραμείνουν αλληλένδετα», δήλωσε ο Χάμαντ, προσθέτοντας ότι και άλλες ένοπλες ομάδες στη Γάζα πρέπει επίσης να διαλυθούν.
Όπως τόνισε ο Τραμπ, η συμφωνία προβλέπει «τον πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς και οποιασδήποτε άλλης ένοπλης ομάδας στη Γάζα».
Ποιος θα είναι αρμόδιος για την εφαρμογή της;
Το Συμβούλιο της Ειρήνης, ο θεσμός τον οποίο ίδρυσε ο Τραμπ, θα κατέχει κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή της συμφωνίας.
Σύμφωνα με τη Χαμάς, η Εθνική Επιτροπή για τη Διακυβέρνηση της Γάζας, μια ομάδα Παλαιστίνιων τεχνοκρατών που ορίστηκαν από το Συμβούλιο της Ειρήνης για να διαχειριστούν την ανοικοδόμηση του παλαιστινιακού θύλακα, θα είναι η μόνη αρμόδια για την απογραφή των όπλων και την αποθήκευσή τους.
«Το Ισραήλ δεν θα επέμβει στο ζήτημα του αφοπλισμού. Η Εθνική Επιτροπή είναι το μόνο όργανο που θα αναλάβει το έργο αυτό», τόνισε ο Χάμαντ.
Εξάλλου, σύμφωνα με αξιωματούχο της Χαμάς, το κίνημα βασίζεται στους μεσολαβητές και το Συμβούλιο της Ειρήνης ώστε να αναγκάσουν το Ισραήλ να τηρήσει τις δεσμεύσεις του βάσει της συμφωνίας.
Ωστόσο χθες Πέμπτη πολιτική πηγή από το Ισραήλ δήλωσε στο AFP ότι «δεν θα υπάρξει καμία ισραηλινή απόσυρση από την ‘κίτρινη γραμμή’ στη Λωρίδα της Γάζας για όσο διάστημα η Χαμάς δεν έχει αφοπλιστεί πλήρως και η Γάζα δεν έχει αποστρατιωτικοποιηθεί εντελώς».
«Κίτρινη γραμμή» είναι το όνομα που έχει δώσει το Ισραήλ στη γραμμή που οριοθετεί τη ζώνη που ελέγχει η Χαμάς και αυτή που ελέγχει ο ισραηλινός στρατός στη Γάζα.
Μετά την απόσυρση των ισραηλινών δυνάμεων η Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης, μια νεοσύστατη δομή που αποσκοπεί στη συγκέντρωση πολυεθνικών στρατευμάτων που θα λειτουργούν υπό την αιγίδα του Συμβουλίου της Ειρήνης, θα συνεργαστεί στη συνέχεια «με μια νέα παλαιστινιακή αστυνομική δύναμη για να εγγυηθεί την ασφάλεια στη Γάζα», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Τι θα γίνει τώρα;
Η Χαμάς ανακοίνωσε ότι θα συζητήσει τις λεπτομέρειες εφαρμογής της συμφωνίας με τους μεσολαβητές (Αίγυπτος, ΗΠΑ, Κατάρ, Τουρκία) και θα συμφωνήσει σε ένα χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή της, κάτι που όπως εκτιμά θα διαρκέσει τουλάχιστον δύο εβδομάδες.
Συνάντηση των μεσολαβητών είναι προγραμματισμένη να διεξαχθεί σύντομα στο Κάιρο.
«Πρέπει να συμφωνήσουμε πάνω σε κάθε λεπτομέρεια: στον τρόπο με τον οποίο θα εφαρμοστεί η συμφωνία, στη στιγμή που θα εφαρμοστεί και στους μηχανισμούς που θα επιτρέψουν την εφαρμογή της. Όλα αυτά θα γίνουν τις επόμενες ημέρες», εξήγησε ο Χάμαντ.
«Η συμφωνία περιέχει μια σαφή διάταξη που ορίζει ότι το Ισραήλ πρέπει να δεσμευθεί ότι θα σέβεται και θα εφαρμόζει τις υποχρεώσεις του. Εάν το Ισραήλ δεν εφαρμόσει τη συμφωνία, ούτε εμείς θα το κάνουμε», προειδοποίησε ο Χάμαντ.
Ο Νικολάι Μλαντένοφ, επικεφαλής του Συμβουλίου της Ειρήνης, δήλωσε σήμερα ότι η εφαρμογή και η επαλήθευση της τήρησης της συμφωνίας πρέπει «να είναι πραγματικές. Η απόσυρση (σ.σ. των ισραηλινών δυνάμεων) πρέπει να προχωρήσει σε συνδυασμό με τον αφοπλισμό».
Ποια είναι η τρέχουσα κατάσταση στη Γάζα;
Μετά την έναρξη της εκεχειρίας τον Οκτώβριο του 2025 το Ισραήλ εξακολουθεί να εξαπολύει σχεδόν καθημερινά πλήγματα εναντίον του παλαιστινιακού θύλακα, του οποίου ελέγχει το 60%.
Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι ζουν σε σκηνές καθώς η Γάζα έχει ισοπεδωθεί έπειτα από δύο χρόνια πολέμου, με τον πληθυσμό του παλαιστινιακού θύλακα να παραμένει βυθισμένος σε ανθρωπιστική κρίση.
Εξάλλου τουλάχιστον 1.124 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί μετά την έναρξη της εκεχειρίας, σύμφωνα με το παλαιστινιακό υπουργείο Υγείας.
Την ίδια περίοδο το Ισραήλ έχει ανακοινώσει τον θάνατο πέντε στρατιωτικών του καθώς και ενός συμβασιούχου.
