Σοβαρές καταγγελίες για εκφοβισμό πολιτών από πρόσωπα που φέρονται να ασκούν πιέσεις προκειμένου να εγκαταλείψουν τις κατοικίες τους διατυπώθηκαν ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών. Στο επίκεντρο βρίσκεται περιοχή της Λάρνακας, πίσω από το παλιό στάδιο ΓΣΖ, ενώ παράλληλα εγείρονται ερωτήματα για τη διαφάνεια στις αγοραπωλησίες ακινήτων και την απόκτηση κυπριακής γης από ξένα συμφέροντα.
Τις καταγγελίες έφερε στη Βουλή την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου ο πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Εσωτερικών και βουλευτής του ΑΚΕΛ, Άριστος Δαμιανού, κατά τη συζήτηση για τη ρύθμιση της αγοράς ακίνητης ιδιοκτησίας από αλλοδαπούς.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, πρόσωπα που περιγράφονται ως «φουσκωτοί» επισκέπτονται κατοικίες Κυπρίων στην περιοχή πίσω από το παλιό ΓΣΖ και επιχειρούν, με πιέσεις και αθέμιτες πρακτικές, να αναγκάσουν τους ενοίκους να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους.
Πρόκειται για ισχυρισμούς που προκαλούν προβληματισμό, καθώς αφορούν πιθανές πρακτικές εκφοβισμού σε βάρος πολιτών μέσα στις ίδιες τους τις κατοικίες.
Οι καταγγελίες τέθηκαν ενώπιον εκπροσώπου του Υπουργείου Εσωτερικών, χωρίς, σύμφωνα με όσα μεταδόθηκαν από τη συνεδρία, να δοθεί απάντηση επί του συγκεκριμένου ζητήματος.
Μέχρι στιγμής δεν έχει διευκρινιστεί εάν έχουν υποβληθεί επίσημες καταγγελίες στην Αστυνομία, εάν διερευνώνται συγκεκριμένα περιστατικά ή ποια πρόσωπα φέρονται να βρίσκονται πίσω από τις πιέσεις.
Καταγγελίες και για «κρυφά συμβόλαια»
Κατά τη διάρκεια της ίδιας συνεδρίας τέθηκαν και καταγγελίες για την ύπαρξη μη δημοσιοποιημένων συμφωνιών που αφορούν αγοραπωλησίες ακίνητης περιουσίας.
Το ζήτημα συνδέεται με την ανάγκη καταγραφής των πραγματικών ιδιοκτητών ακινήτων, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις όπου οι αγορές πραγματοποιούνται μέσω εταιρειών ή άλλων νομικών σχημάτων.
Ο Άριστος Δαμιανού έθεσε ερωτήματα για τον βαθμό διαφάνειας που υπάρχει στις συναλλαγές, εκφράζοντας ανησυχία για την αδυναμία πλήρους αποτύπωσης της ακίνητης περιουσίας που βρίσκεται υπό τον έλεγχο ξένων συμφερόντων.
Οι αναφορές αυτές επαναφέρουν στο προσκήνιο το θέμα του πραγματικού δικαιούχου, δηλαδή του φυσικού προσώπου που βρίσκεται πίσω από μια εταιρεία και ελέγχει τελικά την περιουσία της.
Επανέρχονται οι περιορισμοί στην αγορά κυπριακής γης
Η καταγγελία διατυπώθηκε στο πλαίσιο της επανέναρξης της συζήτησης για αυστηρότερη ρύθμιση της αγοράς ακίνητης περιουσίας από αλλοδαπούς.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο της Επιτροπής Εσωτερικών, στόχος είναι να προωθηθεί η σχετική νομοθετική ρύθμιση μέχρι το τέλος του 2026.
Ο κ. Δαμιανού υπενθύμισε ότι το ΑΚΕΛ είχε αναλάβει πρωτοβουλία για την εισαγωγή συγκεκριμένων κριτηρίων και περιορισμών στις αγοραπωλησίες ακινήτων, ενώ αντίστοιχες πρωτοβουλίες είχαν αναληφθεί και από άλλες πολιτικές δυνάμεις.
Όπως ανέφερε, τον περασμένο Απρίλιο είχε επιτευχθεί σύγκλιση σε ενοποιημένα νομοθετικά κείμενα, ωστόσο η διαδικασία διακόπηκε λόγω των βουλευτικών εκλογών.
Πλέον, η συζήτηση επαναρχίζει με στόχο την οριστικοποίηση των ρυθμίσεων.
Στο μικροσκόπιο εταιρείες, επενδυτικά ταμεία και ξένα συμφέροντα
Ένα από τα βασικά ζητήματα που παραμένουν ανοικτά είναι η επέκταση των περιορισμών πέραν των φυσικών προσώπων.
Ο Άριστος Δαμιανού υποστήριξε ότι μια νομοθεσία που θα ρυθμίζει αποκλειστικά τις αγορές από μεμονωμένους αλλοδαπούς, χωρίς να καλύπτει εταιρείες και επενδυτικά ταμεία, δεν θα αντιμετωπίσει αποτελεσματικά το πρόβλημα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, ακίνητα αποκτώνται όχι μόνο απευθείας από φυσικά πρόσωπα τρίτων χωρών, αλλά και μέσω εταιρικών σχημάτων, ακόμη και εταιρειών εγκατεστημένων σε κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η συζήτηση επικεντρώνεται, επομένως, στη διαμόρφωση αποτελεσματικών μηχανισμών ελέγχου, ώστε να μπορεί να διαπιστώνεται ποιος αποκτά τελικά την κυπριακή γη.
Στις προηγούμενες συνεδρίες της Επιτροπής είχαν εξεταστεί επίσης περιορισμοί για την αγορά γης κοντά σε κρίσιμες κρατικές υποδομές, όπως αεροδρόμια, λιμάνια και περιοχές πλησίον της γραμμής κατάπαυσης του πυρός.
Περιμένουν προτάσεις από την κυβέρνηση
Ο πρόεδρος της Επιτροπής Εσωτερικών ανέφερε ότι οι κοινοβουλευτικές προτάσεις έχουν ήδη κατατεθεί, ενώ στην κυβέρνηση δόθηκε περιθώριο να επανέλθει με τις δικές της εισηγήσεις για τα ζητήματα που παραμένουν ανοικτά.
Η κατ’ άρθρον συζήτηση των προτάσεων νόμου προγραμματίζεται να συνεχιστεί σε περίπου δεκαπέντε ημέρες.
Το θέμα αποκτά πρόσθετη σημασία λόγω των κοινωνικών και οικονομικών επιπτώσεων της αγοράς ακινήτων, αλλά και των ανησυχιών που εκφράζονται για τον έλεγχο μεγάλων εκτάσεων γης από ξένα συμφέροντα.
Πέραν των νομοθετικών πρωτοβουλιών, ωστόσο, οι συγκεκριμένες καταγγελίες για πιέσεις σε κατοίκους της Λάρνακας δημιουργούν ξεχωριστό ζήτημα που χρήζει διερεύνησης.
Παραμένει ανοικτό κατά πόσο οι αρμόδιες αρχές θα προχωρήσουν σε έλεγχο των καταγγελλόμενων περιστατικών και εάν θα προκύψουν στοιχεία που να επιβεβαιώνουν τις αναφορές περί εκφοβισμού πολιτών με στόχο την εγκατάλειψη των κατοικιών τους.