Σημαντικό βήμα για την εμπορική αξιοποίηση του κυπριακού φυσικού αερίου πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα 26 Οκτωβρίου, με την υπογραφή των συμβάσεων για την ανάπτυξη του κοιτάσματος «Κρόνος» στην κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ). Η συνολική αξία των έργων εκτιμάται μεταξύ 1,3 και 1,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ η έναρξη παραγωγής τοποθετείται στο πρώτο εξάμηνο του 2028.
Η τελετή υπογραφής πραγματοποιήθηκε στο Προεδρικό Μέγαρο, παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας, Νίκου Χριστοδουλίδη, του υπουργού Ενέργειας, Μιχάλη Δαμιανού, και του επικεφαλής των παγκόσμιων δραστηριοτήτων φυσικών πόρων της ιταλικής Eni, Guido Brusco.
Στην τελετή συμμετείχαν επίσης εκπρόσωποι της γαλλικής TotalEnergies, των εταιρειών που αναλαμβάνουν την κατασκευή των υποδομών, καθώς και διπλωματικοί εκπρόσωποι της Αιγύπτου και της Ιταλίας.
Αρχίζει η υλοποίηση του έργου
Η Eni ανακοίνωσε επισήμως ότι υπέγραψε τις κύριες συμβάσεις μηχανικού σχεδιασμού, προμήθειας εξοπλισμού, κατασκευής και γεωτρήσεων, σηματοδοτώντας την έναρξη της φάσης υλοποίησης του έργου.
Οι συμφωνίες καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα υποδομών, μεταξύ των οποίων υποθαλάσσια συστήματα παραγωγής, αγωγοί μεταφοράς φυσικού αερίου, εγκαταστάσεις ελέγχου και υποστήριξης, καθώς και εξοπλισμός για την εκτέλεση των γεωτρήσεων.
Πρόκειται για καθοριστική εξέλιξη, καθώς το έργο περνά πλέον από το στάδιο των σχεδιασμών και των επενδυτικών αποφάσεων στην πρακτική υλοποίηση των υποδομών που απαιτούνται για την παραγωγή και εμπορική διάθεση του φυσικού αερίου.
Η τελική επενδυτική απόφαση είχε ληφθεί στις 28 Ιουλίου 2026 από την Eni και την TotalEnergies, οι οποίες συμμετέχουν στο κοίτασμα με ποσοστό 50% η καθεμία, με διαχειρίστρια την ιταλική εταιρεία.
Πώς θα φτάσει το κυπριακό αέριο στην Ευρώπη
Το κοίτασμα «Κρόνος» βρίσκεται στο θαλάσσιο τεμάχιο 6 της κυπριακής ΑΟΖ, περίπου 185 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά των ακτών της Κύπρου.
Η ανακάλυψή του πραγματοποιήθηκε το 2022, ενώ η επιβεβαιωτική γεώτρηση του 2024 ενίσχυσε τις προοπτικές ανάπτυξής του.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Eni, το κοίτασμα διαθέτει αρχικές ποσότητες φυσικού αερίου που υπερβαίνουν τα τρία τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια, ποσότητα που αντιστοιχεί σε περίπου 85 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα.
Ο σχεδιασμός προβλέπει την αξιοποίησή του μέσω τεσσάρων υποθαλάσσιων γεωτρήσεων.
Το φυσικό αέριο θα μεταφέρεται από την κυπριακή ΑΟΖ στην Αίγυπτο μέσω υποθαλάσσιων αγωγών και θα αξιοποιεί τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις επεξεργασίας που συνδέονται με το αιγυπτιακό κοίτασμα Zohr.
Στη συνέχεια θα οδηγείται στον τερματικό σταθμό της Νταμιέτας, όπου θα υγροποιείται και θα εξάγεται ως υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) στις διεθνείς αγορές, με βασικό προορισμό την Ευρώπη.
Η αξιοποίηση υφιστάμενων αιγυπτιακών υποδομών αποτελεί κεντρικό στοιχείο του σχεδιασμού, καθώς περιορίζει την ανάγκη κατασκευής νέων εγκαταστάσεων και επιτρέπει την ταχύτερη ανάπτυξη του κοιτάσματος.
Στόχος η πρώτη παραγωγή το πρώτο εξάμηνο του 2028
Σύμφωνα με τη σημερινή ανακοίνωση της Eni, η έναρξη παραγωγής αναμένεται το πρώτο εξάμηνο του 2028.
Όταν το κοίτασμα φτάσει στο προβλεπόμενο επίπεδο σταθερής παραγωγής, εκτιμάται ότι θα μπορεί να αποδίδει έως και 500 εκατομμύρια κυβικά πόδια φυσικού αερίου ημερησίως, δηλαδή περίπου 14 εκατομμύρια κυβικά μέτρα.
Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σε περίπου 2,8 εκατομμύρια τόνους υγροποιημένου φυσικού αερίου ετησίως.
Η TotalEnergies αναμένεται να αναλάβει την εμπορική διάθεση του 50% των ποσοτήτων LNG που θα παράγονται από το έργο.
Η υλοποίηση του χρονοδιαγράμματος θα εξαρτηθεί από την ομαλή ολοκλήρωση των κατασκευαστικών εργασιών, των γεωτρήσεων και των απαραίτητων τεχνικών δοκιμών.
Χριστοδουλίδης: Ψήφος εμπιστοσύνης στην κυπριακή οικονομία
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας χαρακτήρισε την υπογραφή των συμβάσεων σημαντική εξέλιξη για την αξιοποίηση του φυσικού πλούτου της χώρας.
Σε γραπτή δήλωσή του, υπογράμμισε ότι πρόκειται για ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης στις ενεργειακές προοπτικές της Κυπριακής Δημοκρατίας, με ιδιαίτερη οικονομική και γεωπολιτική σημασία.
Σύμφωνα με τον Νίκο Χριστοδουλίδη, η αξιοποίηση του κοιτάσματος μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση της οικονομίας και να δημιουργήσει πρόσθετες δυνατότητες για κρατικές επενδύσεις σε πολιτικές που βελτιώνουν την καθημερινότητα των πολιτών.
Ο Πρόεδρος συνέδεσε την εξέλιξη με τη στρατηγική αξιοποίησης των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της Κύπρου και την αναβάθμιση του γεωπολιτικού της ρόλου.
Τι σημαίνει η συμφωνία για την Κύπρο
Η ανάπτυξη του «Κρόνου» αποτελεί σημαντικό ορόσημο, καθώς πρόκειται για το πρώτο κυπριακό κοίτασμα φυσικού αερίου που εισέρχεται στη φάση υλοποίησης έργων για εμπορική παραγωγή.
Η εξέλιξη δημιουργεί προοπτικές για μελλοντικά κρατικά έσοδα, ενίσχυση της ενεργειακής συνεργασίας με την Αίγυπτο και αναβάθμιση του ρόλου της Κύπρου στον ενεργειακό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου.
Παράλληλα, η προοπτική εξαγωγής κυπριακού φυσικού αερίου στην Ευρώπη συνδέεται με τις ευρωπαϊκές προσπάθειες διαφοροποίησης των πηγών ενεργειακού εφοδιασμού.
Ωστόσο, το ύψος των συμβάσεων, που εκτιμάται έως 1,8 δισεκατομμύρια δολάρια, δεν αντιστοιχεί σε έσοδα που θα εισπράξει η Κυπριακή Δημοκρατία. Αφορά την εκτιμώμενη αξία των έργων υποδομής.
Τα πραγματικά οικονομικά οφέλη για το κράτος θα εξαρτηθούν από τους όρους των συμφωνιών, τις ποσότητες φυσικού αερίου που τελικά θα διατεθούν, τις διεθνείς τιμές και το κόστος παραγωγής και μεταφοράς.
Επιπλέον, καθώς ο υφιστάμενος σχεδιασμός προβλέπει εξαγωγή μέσω της Αιγύπτου, η συμφωνία δεν συνεπάγεται αυτόματα άμεση μείωση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας για τα κυπριακά νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
Το επόμενο μεγάλο στοίχημα
Με την υπογραφή των συμβάσεων, η Κύπρος προχωρά ένα σημαντικό βήμα προς την πρώτη εμπορική αξιοποίηση φυσικού αερίου από τη δική της Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη.
Η επιτυχία του έργου θα κριθεί από την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων, τη δυνατότητα εμπορικής διάθεσης του αερίου και τα πραγματικά οικονομικά οφέλη που θα προκύψουν για την Κυπριακή Δημοκρατία.
Το 2028 αποτελεί πλέον το βασικό χρονικό ορόσημο, με τον «Κρόνο» να διεκδικεί τον ρόλο του πρώτου κοιτάσματος που θα μετατρέψει τις κυπριακές ανακαλύψεις φυσικού αερίου σε πραγματικές εξαγωγές.
