Με τρεις συγκεκριμένες προτάσεις, που αφορούν τη διάνοιξη νέων οδοφραγμάτων, την περίκλειστη πόλη της Αμμοχώστου και τη μεθοδολογία επανέναρξης των συνομιλιών, προσήλθε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, στη σημερινή συνάντηση με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, Τουφάν Έρχιουρμαν. Η συνάντηση πραγματοποιείται υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών, σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία, μόλις δύο ημέρες πριν από την άφιξη στην Κύπρο της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν.
Αναχωρώντας από το Προεδρικό Μέγαρο, ο Νίκος Χριστοδουλίδης ανέφερε ότι θα επικεντρωθεί σε τρεις από τις συνολικά 19 προτάσεις που έχει υποβάλει στην τουρκοκυπριακή πλευρά, επιδιώκοντας συγκεκριμένες συγκλίσεις που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν νέα δυναμική στο Κυπριακό.
Νέα πρόταση για τα οδοφράγματα – Αναζητείται διέξοδος
Πρώτο θέμα στην ατζέντα είναι η διάνοιξη νέων σημείων διέλευσης, ζήτημα στο οποίο οι δύο πλευρές εξακολουθούν να διαφωνούν, παρά τις επανειλημμένες συζητήσεις.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας γνωστοποίησε ότι έχει ετοιμάσει νέα εναλλακτική πρόταση, με στόχο να ξεπεραστούν τα εμπόδια που παρουσιάστηκαν στις προηγούμενες διαβουλεύσεις.
Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, πρόκειται για την τρίτη ή τέταρτη εναλλακτική εισήγηση που καταθέτει επί του συγκεκριμένου ζητήματος.
Η ελληνοκυπριακή πλευρά θεωρεί ότι η επίτευξη συμφωνίας για νέα οδοφράγματα θα αποτελούσε ένα ουσιαστικό μέτρο οικοδόμησης εμπιστοσύνης, με άμεσο αντίκτυπο στην καθημερινότητα των πολιτών.
Παρά τις προηγούμενες προσπάθειες, δεν έχει ακόμη επιτευχθεί συμφωνία για νέα σημεία διέλευσης, με την κυβέρνηση να αναμένει την ανταπόκριση του Τουφάν Έρχιουρμαν στη νεότερη πρόταση.
Στο τραπέζι ξανά η Αμμόχωστος
Το δεύτερο σημαντικό ζήτημα αφορά την περίκλειστη πόλη της Αμμοχώστου και την πρόταση σύνδεσης της επιστροφής της με το απευθείας εμπόριο.
Η πρόταση του Προέδρου Χριστοδουλίδη προβλέπει την υπαγωγή της περίκλειστης περιοχής στη διοίκηση των Ηνωμένων Εθνών, με προοπτική επιστροφής των νόμιμων κατοίκων της, σε συνδυασμό με τη λειτουργία του λιμανιού της Αμμοχώστου υπό ευρωπαϊκή εποπτεία.
Παρότι ο Τουρκοκύπριος ηγέτης έχει ήδη εκφράσει την αντίθεσή του, ο Πρόεδρος επιμένει ότι η πρόταση παραμένει στο τραπέζι.
Μάλιστα, κατά τη χθεσινή συνάντησή του με το Δημοτικό Συμβούλιο Αμμοχώστου, ζήτησε τη συμβολή του Δήμου στον εμπλουτισμό της πρωτοβουλίας.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης υποστηρίζει ότι η αποδοχή της πρότασης θα μπορούσε να δημιουργήσει ουσιαστικά οφέλη και για τις δύο κοινότητες.
Παράλληλα, δηλώνει έτοιμος να προχωρήσει σε τολμηρά μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, τα οποία θα στέλνουν ισχυρό μήνυμα προς την κυπριακή κοινωνία.
Η μεθοδολογία των συνομιλιών και το επόμενο βήμα
Τρίτο θέμα αποτελεί η μεθοδολογία που θα ακολουθηθεί στην προσπάθεια επανέναρξης των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό.
Η Λευκωσία επιδιώκει να διαμορφωθούν οι απαραίτητες προϋποθέσεις ώστε η διαδικασία να περάσει από την ανταλλαγή προτάσεων σε ουσιαστικές διαπραγματεύσεις.
Το ζήτημα της μεθοδολογίας είχε απασχολήσει και τις προηγούμενες συναντήσεις των δύο ηγετών, στις οποίες συζητήθηκαν τόσο τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης όσο και θέματα ουσίας.
Κατά τη συνάντηση της 20ής Οκτωβρίου, την οποία τα Ηνωμένα Έθνη χαρακτήρισαν εποικοδομητική, οι δύο πλευρές συμφώνησαν να προχωρήσουν πρωτοβουλίες για το περιβάλλον και την ανταλλαγή πολιτιστικών αντικειμένων.
Ωστόσο, η συνέχιση του διαλόγου δεν έχει μέχρι στιγμής οδηγήσει σε συμφωνία για τα σημαντικότερα εκκρεμή ζητήματα.
Κοινή παρουσία με τις δικοινοτικές Τεχνικές Επιτροπές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η κοινή συμμετοχή των δύο ηγετών σε συναντήσεις με εκπροσώπους δικοινοτικών μηχανισμών συνεργασίας.
Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται οι Τεχνικές Επιτροπές Νεολαίας και Πολιτιστικής Κληρονομιάς, καθώς και η Συντονιστική Επιτροπή του Συμβουλευτικού Σώματος της Κοινωνίας των Πολιτών.
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης σημείωσε ότι η κοινή αυτή παρουσία αποτελεί αποτέλεσμα πρότασης της ελληνοκυπριακής πλευράς, η οποία έγινε αποδεκτή.
Οι συγκεκριμένοι μηχανισμοί δραστηριοποιούνται σε ζητήματα που μπορούν να φέρουν πιο κοντά τις δύο κοινότητες, ανεξάρτητα από τις δυσκολίες στις πολιτικές διαπραγματεύσεις.
Η κοινή παρουσία των ηγετών θεωρείται συμβολικά σημαντική, καθώς προσφέρει πολιτική στήριξη σε πρωτοβουλίες συνεργασίας μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων.
Η Ολγκίν επιστρέφει – Τριμερής στις 9 Νοεμβρίου
Η σημερινή συνάντηση πραγματοποιείται ενόψει της άφιξης στην Κύπρο, την Πέμπτη 29 Οκτωβρίου, της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν.
Η Κολομβιανή διπλωμάτης αναμένεται να πραγματοποιήσει χωριστές επαφές με τους δύο ηγέτες, με στόχο να αξιολογήσει τις δυνατότητες περαιτέρω προόδου.
Ήδη έχει προγραμματιστεί τριμερής συνάντηση Χριστοδουλίδη – Έρχιουρμαν – Ολγκίν για τις 9 Νοεμβρίου.
Η έκβαση των επαφών θα επηρεάσει τις προοπτικές για ενδεχόμενη σύγκληση ευρύτερης διάσκεψης για το Κυπριακό υπό τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες.
Το ζητούμενο είναι πλέον τα αποτελέσματα
Παρά την αυξημένη διπλωματική κινητικότητα των τελευταίων εβδομάδων, οι ουσιαστικές διαφωνίες παραμένουν.
Η Λευκωσία επιδιώκει πρόοδο στα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης και συμφωνία για τη μεθοδολογία των συνομιλιών, θεωρώντας ότι συγκεκριμένα αποτελέσματα μπορούν να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Από την πλευρά της, η τουρκοκυπριακή ηγεσία εξακολουθεί να διατυπώνει επιφυλάξεις για σειρά προτάσεων της ελληνοκυπριακής πλευράς.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι κατά πόσο η συνεχιζόμενη ανταλλαγή εισηγήσεων θα οδηγήσει σε πραγματικές συγκλίσεις ή εάν οι επόμενες συναντήσεις θα αναλωθούν στη διαχείριση των ήδη γνωστών διαφωνιών.
Με την επιστροφή της Ολγκίν να βρίσκεται προ των πυλών, τα βλέμματα στρέφονται πλέον στις συγκεκριμένες απαντήσεις που θα δοθούν, ιδιαίτερα στο ζήτημα των νέων οδοφραγμάτων, το οποίο παραμένει ένα από τα σημαντικότερα τεστ για τη δυνατότητα συνεννόησης των δύο πλευρών.
