Σε καθοριστική καμπή εισέρχεται η νέα διπλωματική προσπάθεια για το Κυπριακό, με τη Λευκωσία να αναμένει συγκεκριμένες απαντήσεις που θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο για διευρυμένη διάσκεψη υπό την αιγίδα του ΟΗΕ. Ο διευθυντής του Γραφείου Τύπου του Προέδρου της Δημοκρατίας, Βίκτωρας Παπαδόπουλος, δηλώνει ότι η πρωτοβουλία του Αντόνιο Γκουτέρες βρίσκεται σε κρίσιμο σημείο, ενώ η επίσκεψη του Τούρκου Υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν στα κατεχόμενα προσθέτει μια ακόμη σημαντική διάσταση στις εξελίξεις.
Η Λευκωσία αναμένει απαντήσεις
Μιλώντας το πρωί της Παρασκευής 6 Νοεμβρίου στο Πρωινό Δρομολόγιο του ΡΙΚ, ο Βίκτωρας Παπαδόπουλος υπογράμμισε ότι η διαδικασία βρίσκεται σε σημείο όπου αναμένονται απαντήσεις από τις εμπλεκόμενες πλευρές.
Όπως εξήγησε, το επόμενο βήμα που επιδιώκεται είναι η πραγματοποίηση διευρυμένης διάσκεψης για το Κυπριακό, κατά την οποία θα πρέπει να ληφθεί απόφαση για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Η Προεδρία εκτιμά ότι υπάρχει περιθώριο προόδου, ωστόσο οι προϋποθέσεις για την επόμενη φάση δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί.
Οι 19 προτάσεις Χριστοδουλίδη
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Βίκτωρας Παπαδόπουλος στις 19 προτάσεις που έχει καταθέσει ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι προτάσεις καλύπτουν τρεις βασικούς άξονες: τη μεθοδολογία των διαπραγματεύσεων, την ουσία του Κυπριακού και τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης.
Ο εκπρόσωπος της Προεδρίας υποστήριξε ότι οι εισηγήσεις αυτές προσφέρουν διέξοδο σε ζητήματα που δυσκολεύουν την προσπάθεια επανέναρξης των συνομιλιών.
Ειδικότερα για τη διάνοιξη νέων οδοφραγμάτων, ανέφερε ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κατέθεσε επιπλέον εναλλακτικές προτάσεις, επιχειρώντας να ξεπεραστούν οι υφιστάμενες διαφωνίες.
Πρόσθεσε ότι έχουν υποβληθεί και εισηγήσεις για τον τρόπο διεξαγωγής των μελλοντικών διαπραγματεύσεων, ώστε, σύμφωνα με τη Λευκωσία, να αυξηθούν οι δυνατότητες επίτευξης αποτελέσματος.
Το πλήρες περιεχόμενο των 19 προτάσεων δεν έχει δημοσιοποιηθεί.
Τη Δευτέρα η κρίσιμη τριμερής
Η διπλωματική κινητικότητα κορυφώνεται τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου, όταν θα πραγματοποιηθεί η τριμερής συνάντηση της προσωπικής απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Μαρίας Άνχελα Ολγκίν, με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Έρχιουρμαν.
Η συνάντηση έχει οριστεί για τις 11 το πρωί, στην κατοικία του επικεφαλής της αποστολής των Ηνωμένων Εθνών, στην προστατευόμενη περιοχή του ΟΗΕ στη Λευκωσία.
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είχε εκφράσει την Πέμπτη συγκρατημένη αισιοδοξία, αναφέροντας ότι από τις επαφές με την κ. Ολγκίν προκύπτουν ενδείξεις για πιθανές θετικές εξελίξεις.
Δεν απέκλεισε μάλιστα το ενδεχόμενο συγκεκριμένων ανακοινώσεων μέσα στο Σαββατοκύριακο, διευκρινίζοντας ότι αναμένονται τελικές απαντήσεις.
Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει ανακοινωθεί συμφωνία για τη διάνοιξη νέων οδοφραγμάτων ή για τον καθορισμό ημερομηνίας διευρυμένης διάσκεψης.
Στο τραπέζι τέσσερα νέα σημεία διέλευσης
Σύμφωνα με δημοσιεύματα του τουρκοκυπριακού Τύπου, η Μαρία Άνχελα Ολγκίν επιχειρεί να εξασφαλίσει σύγκλιση για τέσσερα νέα σημεία διέλευσης.
Οι πληροφορίες αναφέρονται στον δρόμο Αθηένου–Αγλαντζιάς, στη Μια Μηλιά, στη Λουρουτζίνα και σε πιθανό σημείο διέλευσης στην περιοχή Λεύκας, κοντά στον Κάμπο της Τσακκίστρας.
Οι προτάσεις αυτές βρίσκονται υπό συζήτηση, χωρίς να έχει επιβεβαιωθεί τελική συμφωνία.
Η ενδεχόμενη πρόοδος στα οδοφράγματα εξετάζεται ως μέρος της ευρύτερης προσπάθειας δημιουργίας κλίματος εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο κοινοτήτων.
Η επίσκεψη Φιντάν και ο ρόλος της Τουρκίας
Την ίδια ημέρα, Παρασκευή 6 Νοεμβρίου, ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν έχει προγραμματισμένη επίσκεψη στα κατεχόμενα.
Το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών επιβεβαίωσε επισήμως την επίσκεψη, ενώ, σύμφωνα με τουρκικές διπλωματικές πηγές, στην ατζέντα βρίσκονται οι τελευταίες εξελίξεις στο Κυπριακό και οι σχέσεις της Άγκυρας με την τουρκοκυπριακή ηγεσία.
Ο Φιντάν αναμένεται να συναντηθεί με τον Τουφάν Έρχιουρμαν, καθώς και με άλλους αξιωματούχους της τουρκοκυπριακής πλευράς.
Κληθείς να σχολιάσει την επίσκεψη, ο Βίκτωρας Παπαδόπουλος τη χαρακτήρισε παράνομη και καταδικαστέα.
Υποστήριξε, παράλληλα, ότι η παρουσία του Τούρκου Υπουργού Εξωτερικών επιβεβαιώνει την εκτίμηση της Λευκωσίας πως οι αποφάσεις που καθορίζουν την πορεία του Κυπριακού λαμβάνονται στην Άγκυρα.
Από την πλευρά της, η Τουρκία εξακολουθεί να προβάλλει τη θέση περί κυριαρχικής ισότητας, ίσου διεθνούς καθεστώτος των Τουρκοκυπρίων και συνύπαρξης δύο κρατών, θέση που αποκλίνει από το πλαίσιο λύσης των σχετικών ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Το στοίχημα της επανέναρξης των συνομιλιών
Η διπλωματική πρωτοβουλία πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία ολοκληρώνεται η θητεία του Αντόνιο Γκουτέρες στη θέση του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών.
Η Λευκωσία επιδιώκει να αξιοποιήσει το διάστημα που απομένει για τη δημιουργία προϋποθέσεων επανέναρξης των διαπραγματεύσεων.
Ωστόσο, η πραγματοποίηση μιας διευρυμένης διάσκεψης εξαρτάται από τις απαντήσεις των εμπλεκόμενων πλευρών και την επαρκή προετοιμασία της διαδικασίας.
Η τριμερής της Δευτέρας αποτελεί το αμέσως επόμενο επιβεβαιωμένο διπλωματικό βήμα.
Το βασικό ερώτημα είναι κατά πόσον οι συζητήσεις θα οδηγήσουν σε συγκεκριμένες συγκλίσεις και, στη συνέχεια, σε μια συμφωνημένη πορεία για την επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων.
