Δύο ξεχωριστές ναυτιλιακές αναγγελίες (NAVTEX) εξέδωσαν η Κυπριακή Δημοκρατία και η Ελλάδα για τη διεξαγωγή υποθαλάσσιων ερευνών στην Ανατολική Μεσόγειο. Οι εργασίες αφορούν το τηλεπικοινωνιακό καλώδιο East to Med Corridor (EMC), το οποίο προορίζεται να συνδέσει την Ασία με την Ευρώπη. Παρά τη χρονική σύμπτωση με τις προετοιμασίες για την επανεκκίνηση των ερευνών του Great Sea Interconnector (GSI), πρόκειται για δύο διαφορετικά έργα, με ξεχωριστά ερευνητικά σκάφη και διαδικασίες.
Έρευνες στην κυπριακή ΑΟΖ μέχρι τις 15 Νοεμβρίου
Το Κέντρο Συντονισμού Έρευνας και Διάσωσης (ΚΣΕΔ) της Κυπριακής Δημοκρατίας εξέδωσε τη NAVTEX 337/26, η οποία αφορά γεωφυσικές έρευνες στην κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη.
Η αναγγελία τέθηκε σε ισχύ στις 2 Νοεμβρίου και καλύπτει προγραμματισμένες εργασίες μέχρι τις 15 Νοεμβρίου 2026.
Τις έρευνες προβλέπεται να πραγματοποιήσει το ειδικό σκάφος KOBI RUEGG, για λογαριασμό του συστήματος υποθαλάσσιων καλωδίων East to Med Corridor.
Η NAVTEX περιλαμβάνει τις γεωγραφικές συντεταγμένες των περιοχών έρευνας και ζητά από τα παραπλέοντα πλοία να διατηρούν απόσταση ασφαλείας πέντε ναυτικών μιλίων από τις καθορισμένες γραμμές εργασιών.
Ελληνική NAVTEX για την περιοχή νοτιοανατολικά της Κρήτης
Αντίστοιχη ναυτιλιακή αναγγελία εκδόθηκε και από τις ελληνικές αρχές.
Η NAVTEX 1404/26 του σταθμού Ηρακλείου αφορά υποθαλάσσιες έρευνες για την εγκατάσταση καλωδίου οπτικών ινών στο νοτιοανατολικό Κρητικό Πέλαγος.
Οι εργασίες προβλέπεται να πραγματοποιηθούν από τις 7 έως τις 11 Νοεμβρίου, επίσης από το KOBI RUEGG, σε θαλάσσιες περιοχές εντός της ελληνικής ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδας.
Η ελληνική αναγγελία ορίζει απόσταση ασφαλείας δύο ναυτικών μιλίων από τις επιχειρήσεις του ερευνητικού σκάφους.
Τι είναι το East to Med Corridor
Το East to Med Corridor αποτελεί έργο τηλεπικοινωνιακής υποδομής που προβλέπει την εγκατάσταση υποθαλάσσιων και επίγειων καλωδίων οπτικών ινών.
Στόχος του είναι η ενίσχυση της ψηφιακής συνδεσιμότητας μεταξύ Ασίας και Ευρώπης, με σημαντικό ρόλο στη διαδρομή να διαδραματίζουν η Σαουδική Αραβία και η Ελλάδα.
Σε αντίθεση με τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις, τα καλώδια οπτικών ινών χρησιμοποιούνται για τη μετάδοση δεδομένων και τις τηλεπικοινωνίες.
Οι συγκεκριμένες NAVTEX αφορούν τη διεξαγωγή ερευνών ενόψει της εγκατάστασης της υποδομής και δεν συνιστούν ανακοίνωση ολοκλήρωσης ή έναρξης λειτουργίας του καλωδίου.
Η Τουρκία αμφισβητεί τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες
Οι εργασίες για το EMC εξελίσσονται σε περιοχή όπου η Τουρκία προβάλλει αμφισβητούμενες θαλάσσιες αξιώσεις.
Η Άγκυρα έχει εκδώσει δική της NAVTEX για έρευνες του KOBI RUEGG, υποστηρίζοντας ότι τμήματα των περιοχών εμπίπτουν στην τουρκική υφαλοκρηπίδα και σε περιοχή αρμοδιότητας τουρκικών ναυτιλιακών αναγγελιών.
Η τουρκική αναγγελία αναφέρεται σε εργασίες από τις 21 Οκτωβρίου 2026 και επικαλείται μονομερώς γνωστοποιημένες θαλάσσιες διεκδικήσεις της Τουρκίας.
Οι ισχυρισμοί της Άγκυρας αμφισβητούνται από την Κυπριακή Δημοκρατία και την Ελλάδα, οι οποίες υποστηρίζουν τα κυριαρχικά τους δικαιώματα και τις αρμοδιότητές τους στις αντίστοιχες θαλάσσιες περιοχές.
Δεν υπάρχουν, μέχρι στιγμής, επιβεβαιωμένες πληροφορίες για παρεμπόδιση του συγκεκριμένου ερευνητικού σκάφους.
Ξεχωριστά οι εξελίξεις για τον Great Sea Interconnector
Την ίδια ώρα, σε εξέλιξη βρίσκονται οι προετοιμασίες για την επανέναρξη των θαλάσσιων ερευνών του Great Sea Interconnector, του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης και Κύπρου.
Για τον GSI προβλέπεται η δραστηριοποίηση του γαλλικής σημαίας ερευνητικού σκάφους Abeille Marengo, το οποίο βρίσκεται στο Ηράκλειο της Κρήτης.
Σύμφωνα με σημερινά δημοσιεύματα της Καθημερινής και άλλων ελληνικών μέσων, η έκδοση της σχετικής NAVTEX αναμένεται μετά την ολοκλήρωση των διαδικασιών αδειοδότησης.
Οι έρευνες για το συγκεκριμένο έργο είχαν διακοπεί τον Ιούλιο του 2024, έπειτα από ένταση που σημειώθηκε στην περιοχή της Κάσου με την παρουσία τουρκικών πολεμικών πλοίων.
Η νέα προσπάθεια επανεκκίνησής τους παρακολουθείται στενά από Αθήνα και Λευκωσία, καθώς το έργο συνδέεται τόσο με την ενεργειακή ασφάλεια της Κύπρου όσο και με την άσκηση θαλάσσιων δικαιωμάτων στην Ανατολική Μεσόγειο.
Δύο έργα, διαφορετικές διαδικασίες
Παρότι οι δύο υποθαλάσσιες υποδομές συνδέονται με τη στρατηγική σημασία της Ανατολικής Μεσογείου, εξυπηρετούν διαφορετικούς σκοπούς.
Το EMC αφορά τη μεταφορά τηλεπικοινωνιακών δεδομένων, ενώ ο GSI στοχεύει στη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας και στη σύνδεση της Κύπρου με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό δίκτυο.
Επομένως, οι NAVTEX που εκδόθηκαν για τις εργασίες του KOBI RUEGG δεν αποτελούν επιβεβαίωση έναρξης ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση.
Για τον Great Sea Interconnector, το επόμενο κρίσιμο βήμα παραμένει η ολοκλήρωση της ξεχωριστής διαδικασίας αδειοδότησης και η έκδοση της δικής του ναυτιλιακής αναγγελίας.
